متعدّد ؛ براى هر بيمارى تداوى و تدبير مخصوص است . چون بشر به يك نوع بيمارى مبتلا گرديد ، براى اين بيمارى درمان و پرهيز مخصوص همان نوع مرض تجويز كرده شد ؛ وقتى كه بيمارى ديگر رخ داد ، علاج و تدابير نيز برحسب مقتضيات بيمارى تبديل گرديد . بالاخره ، براى اينكه نوع بشر از كافّهء انواع بيمارىها محفوظ و بر كنار ماند ، تدبيرى اتّخاذ گرديد ، و تداوى به صورتى مرتّب شد كه از ساير ادويه و تدابير انسان را مستغنى مىسازد . اين درمان تام ، و شفاى عام ، تنها آئين فرخندهء اسلام است . پيغمبر آخرين مبعوث شد ، و قرآن مبين نازل گرديد ، و آن طريقهء تداوى عمومى به عالميان ابلاغ و تفهيم شد . مسئلهء دوّم كه از اين آيهء كريمه معلوم مىگردد ، اين است كه سنّت اللّه به همين قسم جارى است كه مردمان بد بر خلاف هر پيغمبر مبعوث ، و اختلاف در هر كتاب الهى را پسند دارند ، و هميشه درصدد آنند كه در كتاب خدا اختلافاتى وارد كنند ، و در آن مىكوشند . بنابرآن ، كسانى كه ايمان دارند بايد از فساد و مظالم و تخريب كافران به ستوه نيايند و افسردهخاطر نشوند .
أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمَّا يَأْتِكُمْ مَثَلُ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ مَسَّتْهُمُ الْبَأْساءُ وَ الضَّرَّاءُ وَ زُلْزِلُوا حَتَّى يَقُولَ الرَّسُولُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ مَتى نَصْرُ اللَّهِ أَلا إِنَّ نَصْرَ اللَّهِ قَرِيبٌ
( 214 )
آيا مىپنداريد كه مىدرآئيد در بهشت ، حال آنكه هنوز پيش نيامده شما را حالت آنانى كه گذشتند پيش از شما ؛ رسيد به ايشان سختى و محنت ؛ و جنبانيده شدند ، تا آنكه مىگفت پيغمبر و آنانى كه ايمان آوردند با وى : كى مىآيد مدد خدا ؟ ! آگاه شويد ، هر آئينه مدد خدا نزديك است !