لا يُؤْمِنُونَ
بردند و گر نه بسيارى از آنها ايمان آوردند .
به قرينه آيات بعدى معلوم مىشود : مراد از ساعة و يوم عقيم هر دو روز قيامت هستند ، ولى روز مرگ و عالم برزخ در آيه در نظر گرفته نشده است .
در الميزان فرموده : علّت ترديد ميان روز قيامت و عذاب آن ، آنست كه آمدن روز قيامت و آمدن عذاب هر يك ، شك آنها را به يقين مبدل مىكند مانند
قالُوا يا وَيْلَنا مَنْ بَعَثَنا مِنْ مَرْقَدِنا هذا ما وَعَدَ الرَّحْمنُ وَ صَدَقَ الْمُرْسَلُونَ
يس / 52 كه با ديدن قيامت به صدق گفته رسولان اقرار خواهند كرد و مانند
وَ يَوْمَ يُعْرَضُ الَّذِينَ كَفَرُوا عَلَى النَّارِ أَ لَيْسَ هذا بِالْحَقِّ قالُوا بَلى وَ رَبِّنا . . .
احقاف / 34 كه ديدن عذاب ، شك را به يقين مبدل مىكند .
56 -
الْمُلْكُ يَوْمَئِذٍ لِلَّهِ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ فَالَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ فِي جَنَّاتِ النَّعِيمِ
.
اين آيه و آيه بعدى تفصيل آمدن « الساعة » است كه مردم را به دو گروه تقسيم مىكند : گروه اول مؤمنان هستند كه در جنات پر نعمت خواهند بود .
اين دو گروه بودن در اثر
يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ
مىباشد كه خدا ميان مردم به حق داورى خواهد كرد زيرا حكومت در آن روز مال خداست و كسى را حق تصميم گيرى درباره كسى نخواهد بود .
57 -
وَ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ كَذَّبُوا بِآياتِنا فَأُولئِكَ لَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ
.
بيان گروه دوم است ، « كذبوا » در صورتى است كه دين به انسان تبليغ شود و او قبول نكند و تكذيب نمايد يعنى مصداق « كافر عن عناد » باشد زيرا كافر به دو گروه تقسيم مىشود ، كافر از روى جهل و كافر از روى عناد و لجاجت ، در قرآن مجيد وعدهء عذاب ظاهرا فقط براى قسم دوم است ، عذاب آنها را خوار و رسوا خواهد كرد
رَبَّنا إِنَّكَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ
آل عمران / 192