و از سه جهت مراتب آنها مختلف مىشود : يكى از جهت ايمان هر چه ايمان و معرفت كاملتر باشد درجات عبادات بالاتر مىشود ، و يكى از جهت اخلاق هر چه اخلاق حميده بهتر و زيادتر باشد درجات را بالاتر ميبرد ، و يكى از جهت مراعات آداب و شرائط قبول و تقوى مثلا يك نماز از حيث اول وقت و از حيث مكان نماز و جماعت و با عمامه و با عطر و با انگشتر و با توجه و با تقوى و با ايمان كامل و علم و معرفت و تزكيه اخلاق و هزارها جهات ديگر چه اندازه تفاوت مىكند و به همين معنى حمل مىشود جمع بين اخبار مختلفه مثلا يك زيارت ابى عبد اللَّه عليه السّلام از يك حج و عمره دارد تا هزار حج و عمره بلكه هر قدمى يك حج و عمره و هكذا ساير عبادات .
فَلَهُ عَشْرُ أَمْثالِها
يعنى يك عبادت را ده عبادت در نامه عمل مينويسند و اين مرتبه ادنى است و الّا مىشود هفتصد يا مضاعف كه هزار و چهارصد بلكه اضعاف مضاعف نوشته شود
مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنابِلَ فِي كُلِّ سُنْبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ وَ اللَّهُ يُضاعِفُ لِمَنْ يَشاءُ
اين از حيث تعداد و اما هر كدام چه درجه مثوبات دارد جز خدا كسى نميداند ، و تمام اينها از باب تفضل است نه استحقاق زيرا اگر كسى عبادت جن و انس را داشته باشد برابرى با اندك نعم الهى نميكند چه رسد جميع نعم .
وَ مَنْ جاءَ بِالسَّيِّئَةِ فَلا يُجْزى إِلَّا مِثْلَها
آن هم چه اندازه تفضل در او شده ( نيّة السوء لا تكتب ) حديث نبوى صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم
وَ يَعْفُوا عَنْ كَثِيرٍ
شورى آيه 29 ، و اگر توبه كرد قبل المعاينه
فَأُوْلئِكَ يُبَدِّلُ اللَّهُ سَيِّئاتِهِمْ حَسَناتٍ
فرقان آيه 7 ، و سيّئات هم مختلف است كبائر و صغائر كه اگر از كبائر اجتناب كرد صغائر را عفو ميكنند
إِنْ تَجْتَنِبُوا كَبائِرَ ما تُنْهَوْنَ عَنْهُ نُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّئاتِكُمْ
نساء آيه 35 و درجات سيّئه هم بزيادتى كفر و عناد و اخلاق رذيله و ازمنه و امكنه شدّت و ضعف