إِنَّ اللَّهَ اشْتَرى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ
. « 1 »
مؤلف : و مخالفان ما گرچه روايت كردهاند كه از جملهء سابقان ، ابو بكر بود و زيد بن حارثه ، تسليم كنند كه على عليه السّلام بر ايشان سابق بود در ايمان ، جز آنكه گفتند : على كودك بود و ابو بكر پير و ايمان على را آن موقع نبود كه ايمان ابو بكر را .
علّامه شعرانى : اين دعوى كه نشايد على در نه سالگى تا دوازده سالگى مؤمن باشد خارج از اتّفاق مسلمانان است . و بايد دانست كه علماى ظاهر ميان احكام عقلى و شرعى اشتباه كردند سنّ بلوغ شرط تكليف شرعى است ؛ چون حدّى است كه به شرع ثابت شده است و ايمان به خدا و رسول حكم عقلى است و اگر واجب باشد و صحيح بود از هركس كه تعقّل ايمان كند و قدرت بر آن دارد ، صحيح است و به حكم عقل بر او واجب ، خواه به سنّ معيّن رسيده يا نرسيده باشد . « 2 »
التَّائِبُونَ الْعابِدُونَ الْحامِدُونَ . . .
. « 3 »
مؤلف : آنگه وصف كرد آن مؤمنان را كه اين مبايعه مىكنند ، گفت :
التَّائِبُونَ . . .
.
علّامه شعرانى : در حديث است كه زهرى حضرت على بن الحسين را در راه حجّ ديد و گفت : جهاد را براى سختى آن ترك كردى و به حجّ روى نمودى با آنكه خداى گفت :
إِنَّ اللَّهَ اشْتَرى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ
« 4 » . امام عليه السّلام فرمود : تتمّهء آيه را بخوان :
التَّائِبُونَ الْعابِدُونَ
تا آخر آيه - و گفت : هرگاه اين مردم را ديديم كه صفاتشان اينگونه باشد ، جهاد با آنان افضل از حجّ است ؛ يعنى شرط جهاد امام معصوم است و غيرمعصوم هرگاه لشكرى تابع خود ديد ، فساد مىكند نه جهاد . « 5 »
هامش
( 1 ) . توبه ( 9 ) آيهء 111 .
( 2 ) . روح الجنان ، ج 6 ، ص 98 .
( 3 ) . توبه ( 9 ) آيهء 112 .
( 4 ) . همان ، آيهء 11 .
( 5 ) . روح الجنان ، ج 6 ، ص 124 .