بنى اسرائيل كه در سن از 20 گذشته و به 60 نرسيده بودند ، 670 هزار نفر بود و عدد قوم او از نساء و صبيان و كهول و شبان 000 / 200 / 1 و اندى بودند ولى فرعون آنها را نسبت به لشكر خود اندك شمرد .
علّامه شعرانى : در تورات « 1 » نيز عدّهء بنى اسرائيل 600 هزار تن آمده است به غير از اطفال و حشم . و چون وارد مصر شدند ، هفتاد نفر بودند و گويا چهار صد و چندسال در مصر ماندند و در اين مدّت شمارهء آنان به اين اندازه رسيد . و اعتبار به تورات نيست و روايت نيز ضعيف است ، امّا زياد شدن نسل در اين مدّت به اين اندازه محال نيست ، گرچه بعيد است . « 2 »
كَذلِكَ وَ أَوْرَثْناها بَنِي إِسْرائِيلَ
. « 3 »
مؤلف : ذلك أنّ اللّه سبحانه ردّ بني إسرائيل إلى مصر .
علّامه شعرانى : لا يجب أن يكون ، إعطاه تعالى بني إسرائيل من عين الأموال التي خلّفها فرعون بمصر و ذلك لأنّ رجوع بنى إسرائيل إلى مصر غير مشهور و آيات الكتاب تدلّ على أنّهم خرجوا من مصر إلى أرض الشام و كانوا في التيه أربعين سنة ، ثمّ فتحوا أريحا و استولوا على فلسطين و لعلّ بها أموالا من فرعون و قومه ؛ إذ كان فرعون مصر ملكا على أكثر تلك النواحي . « 4 »
مؤلف : در بعضى روايات آمده كه فرعون در حين خروج 600 هزار سوار مقدّمهء لشكر روان كرد و 600 هزار بر ميمنه تعيين نمود و 600 هزار بر ميسره و 600 هزار بر ساقهء لشكر مقرّر كرد و خود با خلقى بىشمار بر قلب او قرار گرفت .
هامش
( 1 ) . تورات ، سفر خروج .
( 2 ) . منهج الصادقين ، ج 6 ، ص 447 .
( 3 ) . شعراء ( 26 ) آيهء 59 .
( 4 ) . مجمع البيان ، ج 7 ، ص 191 .