تقوا را سپرى كرده باشند كه بتوانند در مقابل خواستههاى درون و وسوسههاى ابليس مقاومت نمايند .
ثانياً : اينان بايد كاملًا آشناى به امر قضاوت و حدود الهى بوده و در بزنگاههاى حساس ، راه را از چاه بيابند . چه اينكه شخص با تقوا اگر نتواند حد الهى را تشخيص دهد ، ناخواسته گرفتار بيان احكام غير واقعى شده و خود را تباه خواهد ساخت .
روايات ، عمل بىعلم را چون علم بىعمل مورد نكوهش قرار مىدهند .
قال رسول اللَّه صلى الله عليه و آله :
« مَنْ عَمِلَ عَلى غَيرِ عِلْمٍ كانَ ما يُفْسِدُ اكْثَرُ مِمَّا يُصْلِحُ » « 1 »
قال الصادق عليه السلام :
« الْعامِلُ عَلى غَيرِ بَصيرَةٍ كَالسَّائِرِ عَلى سَرابٍ بَقيعَةٍ لايَزيدُهُ سُرْعَةَ السَّيْرِ الَّا بُعْداً » « 2 »
قال الكاظم عليه السلام :
« مَنْ افْتَى النَّاسَ بِغَيْرِ عِلْمٍ لَعَنَتْهُ مَلائِكَةُ الْارْضِ وَ مَلائِكَةُ السَّماءِ » « 3 »
حكم به ناحقّ
مهمترين چيزى كه قاضى مىبايست از آن پرهيز كند حكم به ناحقّ و بهغير ما انزل اللَّه و يا سكوت در مقابل گناهان فردى و اجتماعى است ، پديدهاى كه جامعه را تباه ساخته و قبح معاصى را مىشكند و گنهكاران را به معصيت تشويق مىنمايد .
قرآن كريم ، حاكم به ناحقّ را به ترتيب كافر ، ظالم و فاسق ناميده است .
هامش
( 1 ) - كسى كه بدون آگاهى ، عملى را انجام دهد و كارى را پيشه سازد آنچه را كه خراب مىكند بيشتر از آنست كه اصلاح مىنمايد . ( وسايل الشيعه - جلد 18 - صفحه 12 ) .
( 2 ) - آنكه بدون شناخت عملى را انجام دهد همانند كسى است كه در سرابى گسترده سير مىكند ، وى هرچه به سرعت خويش بيفزايد دور تر مىشود . ( وسايل الشيعه - جلد 18 - صفحه 122 ) .
( 3 ) - هر آنكه بدون آگاهى فتوائى را صادر كند ، ملائك آسمان و زمين او را لعن مىكنند . ( وسايل الشيعه - جلد 18 - صفحه 16 ) .