تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مبانى تشيع در منابع تسنن (فارسى) — صفحة 229

مساهمون:

ص٢٢٩

تقيه

تقيه از ريشه‌ى وقى به معناى خود نگهدارى است و در اصطلاح ، به معناى كتمان ايمان در برابر مخالف براى حفظ جان و مال و آبروى خود است . شريعت اسلام ، آيينى اعتقادى و عملى است و انجام دستورهاى آن ، اعتقاد را آشكار مىنمايد ؛ گاهى آشكار شدن اعتقاد به ضرر دين و يا دين‌دار است ؛ در اينجا مسلمان وظيفه دارد اهميت يكى از اين دو يعنى آشكار شدن كار و تحمل ضرر ، يا ترك عمل و مصونيت از ضرر را بسنجد و آنگاه كه ترك عمل و مصونيت خود و يا اسلام از ضرر را ترجيح داد ، عمل را با همين مبناى عقلانى ترك گويد و البته حق ندارد از اعتقاد خود دست بردارد چه اينكه كسى از درون او باخبر نيست .

اقسام تقيه

تقيه را مىتوان بر دو قسم تقسيم كرد : تقيه در برابر كافر و تقيه در برابر مسلمان براى حفظ خود . بديهى است اگر نتيجه‌ى پرهيز از تقيه ، نابودى جان خود يا مسلمان ديگر باشد ؛ و يا آبرو و اموال قابل توجه او را از ميان ببرد ؛ تقيه واجب است و اگر موجب نابودى مالى غير قابل توجه شود ، جايز است ؛ همان‌طور كه سوگند دروغ نيز به همين اسباب مشروع و حتى واجب مىگردد .

دلايل جواز تقيه

ايمان دو ركن دارد كه عبارت است از : باور درونى و نيكوكارى . بر هر مؤمنى لازم است كه اين دو را باهم داشته باشد ؛ ولى اگر شرايطى خاص پيش آيد ، به طورى كه مؤمن ناچار به رها كردن ايمان شود ، از دست دادن باور درونى به هيچ روى مشروع