تفسير :
بر سر شما انس و جن ( كافران و مشركان و مكذبان پيامبران و . . . ) شعلهاى از آتش و دودى غليظ يا پارههاى مس گداخته فرو فرستاده مىشود ، پس هرگز نتوانيد از خود دفاع كنيد . حاصل آن كه شما را نوبتى بر زبانهء آتش عذاب كنند و نوبتى ديگر به دود سياه معذّب سازند ، پس يكديگر را در دفع عذاب نتوانيد يارى كرد .
پس اى گروه انس و جن ، كدام يك از نعمتهاى پروردگارتان را ( كه از جملهء آنها اخبار شما به عذاب جهنّم است تا از معاصى و شرك اجتناب كنيد ، يا انتقام كشيدن از كفّار براى شماست ) تكذيب و انكار مىنماييد ؟ !
( آيهء 37 - 40 ) ( فَإِذَا انشَقَّتِ السَّمَآءُ فَكَانَتْ وَرْدَةً كَالدّهَانِ * فَبِأَىّ ءَالَآءِ رَبّكُمَا تُكَذّبَانِ * فَيَوْمَلِذٍ لَّايُسَلُ عَن ذَنبِهِ إِنسٌ وَ لَاجَآنٌّ * فَبِأَىّ ءَالَآءِ رَبّكُمَا تُكَذّبَانِ )
تفسير :
پس آن گاه كه آسمان بشكافد و مانند چرم سرخ يا روغن مذاب و آب شده گلگون گردد ، پس اى گروه انس و جن ، كدام يك از نعمتهاى پروردگارتان را تكذيب و انكار مىكنيد ؟ !
روايت شده است : شبى حضرت رسالت صلى الله عليه و آله به جوانى رسيد كه نماز مىگزارد و اين آيه را مىخواند و مىگريست و مىگفت : « وَيْحى مِن يوم تَنشَقُّ فيه السماء » واى بر من از آن روزى كه آسمان شكافته شود ! حضرت فرمود : اى جوان ، به حق آن خدايى كه جان من به امر اوست كه ملائكه از گريهء تو بگريستند . « 1 »
اين براى موحّدان و معتقدان به عالم قيامت و جزا عبرتى است .
فَيَوْمَلِذٍ لَّايُسَلُ عَن ذَنبِهِ إِنسٌ وَ لَاجَآنٌّ : پس در آن روز كه آسمان شكافته شود ( و
هامش
( 1 ) . تفسير ابو الفتوح ، ج 10 ، ص 399 .