يعنى زنده مىكند ، مىميراند ، غنى مىكند ، فقير مىكند ، كسى را بالا مىبرد ، پايين مىآورد ، مريض مىكند ، شفا مىدهد و . . . .
يكى از ملوك از وزيرش پرسيد كه معنى اين آيه چيست ؟ غلام وزير گفت : يولج الليل فى النهار ، و يولج النهارَ فى الليل ، و يخرج الحىَّ من الميت ، و يخرج الميت من الحىِّ ، ويَشفِى سقيماً ، و يُسقِم سليماً ، و يُفقر غنيّاً ، و يُغنى فقيراً ، و يُذلّ عزيزاً ، و يُعزّ ذليلًا .
ملك به او آفرين گفت و سپس او را منصب وزارت داد . غلام گفت : اى ملك « هذا من شأن ربنا » اين هم از شأن پروردگار ماست كه غلامى را در يك لحظه به وزارت رساند . « 1 » پس اى گروه انس و جن ، كدام يك از نعمتهاى پروردگارتان را تكذيب و انكار مىكنيد ؟ !
[ تهديد و ترغيب جن و انس ]
( آيهء 31 و 32 ) ( سَنَفْرُغُ لَكُمْ أَيُّهَ الثَّقَلَانِ * فَبِأَىّ ءَالَآءِ رَبّكُمَا تُكَذّبَانِ )
تفسير :
به زودى به حساب شما - اى گروه انس و جن - مىپردازم تا پاداش اعمالتان را دريافت كنيد .
عرب به آنچه قدر و قيمتى دارد « ثَقَل » گويد ، و لذا حضرت رسول صلى الله عليه و آله فرمود :
إنّى تاركٌ فيكم الثقلين
، يعنى من در ميان شما دو چيز كه جليل القدر و عظيم المنزلهاند مىگذارم و آن كتاب خدا و عترت طاهرهء من باشد . و اين جا مراد جن و انساند كه ذوى العقول و نسبت به حيوانها كه پستترند عظيم الشان هستند و حضرت صادق عليه السلام فرمود : تسميهء جن و انس به ثقلان به اعتبار آن است كه به واسطهء تكليف داشتن گرانبارند .
پس اى گروه انس و جن ، كدام يك از نعمتهاى پروردگارتان را انكار و تكذيب مىكنيد ؟ !
از نعمتهاى خدا بر بندگان ، بودن حساب پس از مرگ است تا باعث شود از اعمال
هامش
( 1 ) . تفسير كشاف ، ج 4 ، ص 447 با تلخيص .