قيامت برپا گردد و مردم از قبر بيرون آمده و هنوز به موقف و جايگاهى كه محلّ سؤال از بندگان است نرسيدهاند ) هيچ انس و جنى از گناهش پرسش نمىشود . يعنى وقت خروج از قبور از ايشان نپرسند ؛ بلكه در موضع ديگر كه موقف حساب است سؤال شود . پس با آيهء وَقِفُوهُمْ إِنَّهُم مَّسُولُونَ « 1 » منافى نخواهد بود .
على بن ابراهيم قمى رحمه الله فرمايد : هر كس امير المؤمنين عليه السلام را دوست داشته باشد و از دشمنان او تبرّى نمايد و به خدا ايمان آورده باشد حلال خدا را حلال و حرام خدا را حرام داند ، پس گناه كرده و توبه نكرده باشد در برزخ معذَّب مىشود و در روز قيامت خارج مىشود در حالتى كه براى او گناهى نيست تا از او در آن روز سؤال شود . « 2 » پس اى گروه انس و جن ، كدام يك از نعمتهاى پروردگارتان را ( كه از احوال آن روز خبر مىدهد تا در ايمان راسخ و ثابت باشيد و به سبب آن رستگار شويد ) تكذيب و انكار مىكنيد ؟ ! يا كدام يك از آنچه را انعام فرمايد در آن روز به مؤمنان ، تكذيب مىكنيد - اى جن و انس - و انكار مىنماييد ؟ !
( آيهء 41 - 45 ) ( يُعْرَفُ الْمُجْرِمُونَ بِسِيمهُمْ فَيُؤْخَذُ بِالنَّوَ صِى وَ الْأَقْدَامِ * فَبِأَىّ ءَالَآءِ رَبّكُمَا تُكَذّبَانِ * هذِهِ جَهَنَّمُ الَّتِى يُكَذّبُ بِهَا الْمُجْرِمُونَ * يَطُوفُونَ بَيْنَهَا وَ بَيْنَ حَمِيمٍ ءَانٍ * فَبِأَىّ ءَالَآءِ رَبّكُمَا تُكَذّبَانِ )
لغت :
آنٍ اصل آن « آنى » به معنى آنچه حرارتش به آخرين درجه رسيده باشد .
تفسير :
كافران و گنهكاران به سيمايشان شناخته مىشوند . پس آنها را از موهاى جلو سر و قدمها مىگيرند و به دوزخ مىافكنند .
هامش
( 1 ) . سورهء صافات ، آيهء 24 .
( 2 ) . نور الثقلين ، ج 5 ، ص 195 ، ح 41 به نقل از تفسير قمى ، ج 2 ، ص 345 .