تفسير :
و روزى كه كافران بر آتش جهنّم عرضه مىشوند به آنها گفته مىشود : شما همهء خوشىها و لذّتهايتان را در زندگى دنيايتان به وسيلهء گناهان برديد و در آن جا برخوردار شديد و امّا ايمان نياورديد و چيزى از دنيايتان را سرمايه آخرت نساختيد . پس امروز به خاطر اين كه در روى زمين به ناحق تكبر ورزيديد و از فرمان الهى سرپيچى كرديد به كيفر آن نافرمانىها با عذابى خواركننده مجازات مىشويد .
تنبيه : آيهء شريفه در مقام نكوهش است نسبت به كسانى كه به لذايذ و طيبات دنيا مشغول شده و استفاده مىكنند و از تحصيل نعمتهاى آخرت غافل مىمانند ، لذا در قيامت مورد مذمّت و ملامت واقع شوند و به آنها گويند : أَذْهَبْتُمْ طَيّبتِكُمْ فِى حَيَاتِكُمُ الدُّنْيَا به اين خاطر اولياى خدا قسمتى از لذايذ حلال را نيز ترك مىكردند ، چنانچه شيخ مفيد - رضوان اللَّه عليه - در كتاب امالى خود از حضرت باقر عليه السلام روايت نموده كه :
حلوايى براى حضرت امير المؤمنين عليه السلام آوردند ، حضرت از خوردن آن خوددارى كرد . عرض كردند : آيا حرام فرمايى آن را ؟ فرمود : نه ، و لكن ترسناكم از اين كه مايل شود نفس من به آن ، پس طلب نمايم آن را . پس تلاوت فرمود اين آيه را أَذْهَبْتُمْ طَيّبتِكُمْ فِى حَيَاتِكُمُ الدُّنْيَا . « 1 »
تتمّه : معاويه - لعنه اللَّه - مىخواست ابو الاسود دئلى را كه از دوستان حضرت امير المؤمنين عليه السلام بود از دوستى او برگرداند . روزى انواع حلوا را براى او فرستاد كه در ميان آن عسل زعفرانى بود ، دختر ابو الاسود قدرى از آن به دهان گذارد ، اين آيه به خاطر ابو الاسود رسيد : أَذْهَبْتُمْ طَيّبتِكُمْ فِى حَيَاتِكُمُ الدُّنْيَا . دختر را گفت : اين را از دهان بينداز كه زهر است . دختر گفت : اين بسيار شيرين است . گفت : نمىدانى معاويه اين را براى ما فرستاده كه ما را از دوستى اهل بيت برگرداند . دختر آنچه در دهان داشت بيرون ريخت و گفت : أيخدعنا بالشهد المزعفر من السيّد المطهّر . « 2 »
هامش
( 1 ) . امالى شيخ مفيد مجلس ، ج 16 ، ص 134 ، ح 2 .
( 2 ) . تفسير منهج الصادقين ، ج 8 ، ص 322 با كمى تصرّف در عبارات .