تفسير :
همانا گنهكاران ( كافران و طاغيان ) در عذاب جهنّم جاويداناند .
عذاب از آنها تخفيف نمىيابد و آنان در آن جا از نجات يافتن نوميدند .
تبصره : اجماعى تمام مسلمين بلكه از ضروريات دين است مخلَّد بودن مشركين و منافقين و كفّار در آتش جهنّم ، و آيات و اخبار در دوام عذاب كفّار بسيار است ، از جمله اين آيهء شريفه كه حق تعالى تصريح فرموده به خلود آنها و هم تصريح به آن كه عذاب از آنها سست نمىشود و از تخفيف و راحت نااميدند . و نيز در آيهء ديگر : لَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَ لَاهُمْ يُنظَرُونَ تصريح به عدم تخفيف عذاب شده و اين كه ايشان منظور نظر لطف الهى نخواهند بود . « 1 » ( آيهء 76 - 78 ) ( وَ مَا ظَلَمْنهُمْ وَ لكِن كَانُواْ هُمُ الظلِمِينَ * وَ نَادَوْاْ يملِكُ لِيَقْضِ عَلَيْنَا رَبُّكَ قَالَ إِنَّكُم مكِثُونَ * لَقَدْ جِئْنكُم بِالْحَقّ وَ لكِنَّ أَكْثَرَكُمْ لِلْحَقّ كرِهُونَ )
تفسير :
و ما به آنها ستم نكرديم ؛ ولى آنها خود ستمكار بودند و ستم خود ايشان موجب اين عذاب دائم براى آنها شده است .
چون از شدّت عذاب بيطاقت شوند به خازن جهنّم كه نامش مالك است استغاثه نمايند و گويند : اى مالك ، بگو : پروردگار ما را بميراند و نابود سازد تا از اين عذاب رها شويم ! در جواب آنها مىگويد : ( شما نخواهيد مرد و عذاب شما تخفيف نمىيابد ) بىترديد شما در اين جا ماندگاريد .
لَقَدْ جِئْنكُم بِالْحَقّ . . . : به آنها گفته مىشود : ما حق را ( دين و كتاب و معارف الهى را
هامش
( 1 ) . براى مسأله خلود به بحار الانوار ، ج 6 ، ص 238 رجوع شود .