كه در ميان دو كوه به فضاى وسيعى رسيد ، در طرف پايين آن دو كوه گروهى از انسانها را يافت كه هيچ سخنى را نمىفهميدند .
كلمهء « لا يكادون » دلالت مىكند بر اينكه آنها بسيار دور از فهم بودند ، و ظاهراً به جهت ضعف عقل و پايين بودن سطح فكرشان بوده كه مطالب اجتماعى و سياسى و غيره را درك نمىكردند .
قَالُوا يَا ذَا الْقَرْنَيْنِ إِنَّ يَأْجُوجَ وَمَأْجُوجَ مُفْسِدُونَ فِى الْأَرْضِ فَهَلْ نَجْعَلُ لَكَ خَرْجاً عَلَى أَن تَجْعَلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُمْ سَدّاً
يعنى : آنها گفتند ( به وسيلهء مترجم يا به واسطهء خضر پيامبر كه آشنا به لغتهاى مورد حاجت بود و يا به الهام خدا نسبت به خود ذوالقرنين ) : اى ذوالقرنين ، طايفهء يأجوج و مأجوج ( يعنى دو طايفه از اولاد يافث فرزند نوح كه هر يك جمعيتى انبوه و بى حد و حصر بودند ) مفسدند و پيوسته در اين سرزمين توليد فساد مىكنند ( گفته شده كه آنها همانند حيوانات وحشى حمله مىكردند و به هر ملتى مىرسيدند مىكشتند و اموالشان را غارت مىكردند بلكه گاهى گوشت انسانها را هم مىخوردند ) آيا از هستى و دارايى خود براى تو هزينه و اجرتى قرار بدهيم كه ميان ما و آنها سدّى بسازى ؟ يعنى نوعى از حاجز و مانع از قبيل ديوار و سيم خاردار و درياچه و نحو اينها احداث كنى ؟
قَالَ مَا مَكَّنِّي فِيهِ رَبِّي خَيْرٌ فَأَعِينُونِي بِقُوَّةٍ أَجْعَلْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ رَدْماً « 95 » ءَأَتُونِي زُبَرَ الْحَدِيدِ حَتَّى إِذَا سَاوَى بَيْنَ الصَّدَفَيْنِ قَالَ انفُخُوا حَتَّى إِذَا جَعَلَهُ نَاراً قَالَ ءَاتُونِي أُفْرِغْ عَلَيْهِ قِطْراً « 96 » فَمَا اسْطَاعُوا أَن يَظْهَرُوهُ وَمَا اسْتَطَاعُوا لَهُ نَقْباً « 97 »
لغت و اعراب :
مَكَّنَهُ من الشىءِ : او را تسلّط داد و متمكن نمود بر آن شىء . رَدَمَ الشىءَ : سدَّه . « 1 » رَدْم : مصدر
هامش
( 1 ) . يعنى مسدود كرد آن را .