[ فرجام ستمكاران ]
تفسير :
وَقُلِ الْحَقُّ مِن رَبِّكُمْ فَمَن شَاءَ فَلْيُؤْمِن وَمَن شَاءَ فَلْيَكْفُرْ
يعنى : اى پيامبر ، در مقابل ردّ حق و عدم پذيرش دين از طرف مشركان اندوهگين مباش و براى اتمام حجت به آنان بگو : حق از جانب پروردگار شماست . يعنى واقع و حقيقت در تمام مسائل و معارف معنوى همان است كه از جانب خداوند آمده نه آنچه از هواى نفس شما مشركان نشأت يافته و نه آنچه از سنن باطل و آداب و رسوم خرافى كه از گذشتگان داريد . پس هر كس كه بخواهد بگرود ، و هر كس كه بخواهد نگرود و انكار و كفر اختيار كند .
مراد آنكه دنيا خانهء اختيار است و اكراه و اجبار حتى در انتخاب دين و مذهب در آن نيست ، بلكه جاى عرضه داشتن دين و شرع و كتاب است و اتمام حجت در اثبات آنها .
إِنَّا أَعْتَدْنَا لِلظَّالِمِينَ نَاراً أَحَاطَ بِهِمْ سُرَادِقُهَا وَإِن يَسْتَغِيثُوا يُغَاثُوا بِمَاءٍ كَالْمُهْلِ يَشْوِى الْوُجُوهَ بِئْسَ الشَّرَابُ وَسَاءَتْ مُرْتَفَقاً
يعنى : حقيقت اين است كه ما براى ستمكاران - چه ستم با كفر و انكار توحيد و اصول شريعت باشد ، و چه ستم با فسق و مخالفت در فروع احكام الهى ، و چه ستم به نفس باشد يا به غير - آتشى مهيّا كردهايم كه دود غليظ آن همانند سراپردهاى بر آنها احاطه خواهد كرد ، و هرگاه درآنجااز شدت عذابوتشنگى يارى طلبند ، به دادن آبى كه مايعى همانند مس گداخته است يارى مىشوند به گونهاى كه چون ظرف آن را جلو خود آرند صورتها را كباب و بريان مىسازد . وه چه بد آبى است آب آشاميدنى آنها ، و چه بد جايگاهى است محل آرامش آنها !
إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ إِنَّا لَا نُضِيعُ أَجْرَ مَنْ أَحْسَنَ عَمَلًا « 30 » أُولئِكَ لَهُمْ جَنَّاتُ عَدْنٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهِمُ الْأَنْهَارُ يُحَلَّوْنَ فِيهَا مِنْ أَسَاوِرَ مِن ذَهَبٍ وَيَلْبَسُونَ ثِيَاباً خُضْراً مِن سُندُسٍ وَإِسْتَبْرَقٍ مُتَّكِئِينَ فِيهَا عَلَى الْأَرَائِكِ نِعْمَ الثَّوَابُ وَحَسُنَتْ مُرْتَفَقاً « 31 »