تفسير :
فَلَمَّا جَاءَ آلَ لُوطٍ الْمُرْسَلُونَ ، قَالَ إِنَّكُمْ قَومٌ مُّنكَرُونَ
يعنى : پس چون فرستادههاى خدا نزد لوط و خاندانش آمدند ، لوط گفت : شما گروهى ناشناس و بيگانهايد .
اين سخن بدين جهت است كه لوط آنها را در قيافهء پسرانى زيبا و جوانهايى با طراوت و خوشصورت ديد كه شباهتى به جوانهاى قوم خود نداشتند و مشاهدهء چنين افرادى در محيط خانهء خود با فساد اخلاقىاى كه قومش داشتند بسيار سخت بود .
قَالُوا بَلْ جِئْنَاكَ بِمَا كَانُوا فِيهِ يَمْتَرُونَ ، وَأَتَيْنَاكَ بِالْحَقِّ وَإِنَّا لَصَادِقُونَ
يعنى : آنها گفتند : چنين نيست كه نسبت به شما ناشناس و مورد سوء ظن و مظنّهء شر باشيم ، بلكه ما همان را كه آنها در آن شك مىكردند و امرى حق و ثابت و غيرقابل ترديد است براى تو آورديم و حتماً ما راستگوييم .
مرادشان عذاب مقدّرى است كه خدا براى قوم لوط از ازل مقرر كرده و در لوح محفوظ مندرج نموده و آنها پيوسته هنگام اظهار لوط نبى در آن ترديد مىكردند و استهزا مىنمودند .
فَأَسْرِ بِأَهْلِكَ بِقِطْعٍ مِّنَ الَّيْلِ وَاتَّبِعْ أَدْبَارَهُمْ وَلَا يَلْتَفِتْ مِنكُمْ أَحَدٌ وَامْضُوا حَيْثُ تُؤْمَرُونَ
يعنى : پس اى لوط ، خانوادهء خود را چون پاسى از شب گذشت حركت ده و تو خود دنبال آنها روانه شو ، يعنى سرپرستى كن جا نمانند و يا بيراهه نروند ، و كسى از شما التفات و توجه نكند ، يعنى به پشت سر ننگرد كه مبادا حادثهء دهشتناكى بيند و طاقت نياورد ؛ و يا كنايه است از اين كه به مسكن خود بازنگردد . و به هر سو دستورتان دادند روانه شويد .
مراد دستور فرشتگان است كه آنها را به سوى مصر يا شام هدايت كنند .
وَقَضَيْنَا إِلَيْهِ ذلِكَ الْأَمْرَ أَنَّ دَابِرَ هؤُلآءِ مَقْطُوعٌ مُّصْبِحِينَ
يعنى : و ما اين حكم قطعى را به لوط وحى و ابلاغ نموديم و آن اين كه ريشهء اين قوم بدون ترديد هنگامى كه وارد سپيده دم شوند بريده خواهد شد . مراد از دابر و ريشه ، نسل و اولاد و مساكن و باغات و اموال و اعمال آنهاست كه همه منقطع گشت .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 200
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٢٠٠