تفسير :
إِنَّ وَلِيِّىَ اللَّهُ الَّذِى نَزَّلَ الْكِتَابَ وَهُوَ يَتَوَلَّى الصَّالِحِينَ
كلمهء « وليّى » داراى سه ياء است : ياء فعيل كه ساكن است ، و ياء لام الفعل كه مكسور است و ياء اول در آن ادغام شده ، و ياء تكلّم كه مفتوح است .
يعنى : اى پيامبر ، به آنان بگو در برابر همهء شريكانى كه براى خدا درست كرديد ، سرپرست و ياور من خداست كه اين كتاب را نازل كرده و او همهء صالحان و شايستگان را زير نظر دارد و سرپرستى مىكند . از اين رو پيوسته مرا در حجّت و برهان بر شما پيروز مىكند و در جنگ و نبرد نيز پيروز خواهد كرد .
وَالَّذِينَ تَدْعُونَ مِن دُونِهِ لَايَسْتَطِيعُونَ نَصْرَكُمْ وَلَا أَنْفُسَهُمْ يَنصُرُونَ
يعنى : و كسانى كه شما آنها را به غير خدا و به جاى او مىخوانيد از بتها و ستارگان ، هرگز قدرت يارى شما را ندارند و آنها خود را نيز نمىتوانند يارى كنند . يعنى در مقام نياز ، توان جلب نفع براى خود ، و در مقام هجوم حوادث ، توان دفع ضرر از خويش ندارند .
وَإِن تَدْعُوهُمْ إِلَى الْهُدَى لَايَسْمَعُوا وَتَرَاهُمْ يَنظُرُونَ إِلَيْكَ وَهُمْ لَايُبْصِرُونَ
خطاب به مؤمنان و مرجع ضماير جمع مشركان است .
يعنى : و اگر آنها را به سوى هدايت يعنى به سوى نبوت و كتاب آسمانى و شريعت و مستقلّات عقلى ، دعوت كنيد ، هرگز نمىشنوند ، يعنى گوش نمىدهند و دعوتتان تأثيرى ندارد . و ( اى پيامبر ) آنها را مىبينى كه به سويت مىنگرند ولى نمىبينند . يعنى به ديدهء دل نمىبينند و گرنه ديدن جمال و كمالت و منطق و بيانت و سيره و رفتارت ، علاوه بر احوال خصوصى چون خوف از حقّ و خضوع در برابر او و اخبار از علوم و غيوب ، و اخلاق و اوصافت ، هر عاقل صاحب وجدانى را به پذيرش دعوت ، و هدايت به دين و كتابت وامىدارد .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 168
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص١٦٨