وَعَلَى الَّذِينَ هَادُوا حَرَّمْنَا كُلَّ ذِي ظُفُرٍ وَمِنَ الْبَقَرِ وَالْغَنَمِ حَرَّمْنَا عَلَيْهِمْ شُحُومَهُمَا إِلَّا مَا حَمَلَتْ ظُهُورُهُمَا أَوِ الْحَوَايَا أَوْ مَا اخْتَلَطَ بِعَظْمٍ ذلِكَ جَزَيْنَاهُم بِبَغْيِهِمْ وَإِنَّا لَصَادِقُونَ « 146 »
لغت و اعراب :
هادَ إلى الحقّ - از باب نَصَر - : رجوع كرد بهسوى حق ، هادَ زيد : يهودى شد زيد . ظُفر : ناخن انسان و حيواناتى كه يك شقّه است مانند اسب و شتر . شحم : پيه حيوان در بدن و شكم و غيره . حوايا : جمع حويه و حاويه ، روده ، عطف است به ظهورهما . و ما اختلط عطف است به ما حملت . ذلك جزيناهم ، ذلك مفعول دوم جزيناهم است .
تفسير :
وَ عَلَى الَّذِينَ هَادُواْ حَرَّمْنَا كُلَّ ذِى ظُفُرٍ
توهّم شده كه تحليل همهء حيوانات و خوراكىها كه ذكر شد به جز موارد نادر ، منافى با تحريم بسيارى از حيوانات و خوراكىها بر يهود است . و دفع توهّم به اين است كه اين تحريم ، حكم ثانوى موقت به عنوان كيفر گناهان آنهاست نه تحريم اصلى و عام و دائمى .
معناى آيه : و بر كسانى كه يهودى شدند هر حيوان ناخندارى را حرام كرديم ، مانند اسب و شتر و شترمرغ و پرندگانى مانند اردك و غاز .
وَ مِنَ الْبَقَرِ وَالْغَنَمِ حَرَّمْنَا عَلَيْهِمْ شُحُومَهُمَآ إِلَّا مَا حَمَلَتْ ظُهُورُهُمَآ أَوِ الْحَوَايَآ أَوْ مَا اخْتَلَطَ بِعَظْمٍ
يعنى : و نيز بر يهود ، از گاو و گوسفند ، پيه بدن آنها را حرام كرديم ، مگر آن مقدارى كه پشتشان حامل و شامل آن است ، يعنى پيه موجود در لابهلاى استخوانهاى مهرههاى
تفسير روان (فارسى) — صفحة 474
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٤٧٤