مؤمنان و دوستان خود را بدان راهنمايى مىكند ، و اما هدايت براى ابلاغ دين و اتمام حجت ، عام است و شامل همهء مكلّفان مىشود .
فَتَرَى الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَرَضٌ يُسَارِعُونَ فِيهِمْ يَقُولُونَ نَخْشَى أَن تُصِيبَنَا دَائِرَةٌ فَعَسَى اللَّهُ أَن يَأْتِيَ بِالْفَتْحِ أَوْ أَمْرٍ مِنْ عِنْدِهِ فَيُصْبِحُوا عَلَى مَا أَسَرُّوا فِي أَنْفُسِهِمْ نَادِمِينَ « 52 »
لغت و اعراب :
سارَعَ فى الأمر : شتاب زياد كرد در آن كار . دائره : مصيبت فراگير . فعسى اللَّه استعمال كلمهء « عسى » در قرآن كه ملازم با شك است به لحاظ حال مخاطبان است ، يعنى شما اميد داشته باشيد .
تفسير :
فَتَرَى الَّذِينَ فِى قُلُوبِهِم مَّرَضٌ يُسَارِعُونَ فِيهِمْ يَقُولُونَ نَخْشَى أَن تُصِيبَنَا دَآئِرَةٌ
يعنى : پس اى پيامبر كسانى را كه در قلبشان بيمارى نفاق است مىبينى كه پيوسته شتاب دربارهء آنها دارند ، يعنى شتاب در طرح دوستى و موالات با كفار . و چون از آنها در اين باره سؤال شود مىگويند : مىترسيم حادثه يا مصيبتى برسد كه همهء ما را فراگيرد ، يعنى مثلًا دولت اسلامى سقوط كند و كفار حكومت كنند .
فَعَسَى اللَّهُ أَن يَأْتِىَ بِالْفَتْحِ أَوْ أَمْرٍ مِّنْ عِنْدِهِ فَيُصْبِحُواْ عَلَى مَآ أَسَرُّواْ فِى أَنْفُسِهِمْ نَادِمِينَ
يعنى : اى پيامبر ، در برابر افكار و توهّمات پليد آنها اميد است كه خداوند فتحى براى مسلمين پيش آورد كه اهل كتاب به كلى شكست خورند و يا حادثهء ديگرى نظير و با و طاعون و زلزله و غيره را پديد آورد كه آنها را از هستى ساقط كند ، پس منافقان از آنچه در دلهايشان پنهان مىداشتند از نفاق و ترديد در اسلام و شكّ در نبوت پيامبر اسلام پشيمان گردند .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 269
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٢٦٩