لغت و اعراب :
شَرَى المتاعَ - از باب ضَرَبَ - : فروخت آن را ، و خريد آن را ، از اضداد است .
تفسير :
فَلْيُقَاتِلْ فِى سَبِيلِ اللَّهِ الَّذِينَ يَشْرُونَ الْحَيوةَ الدُّنْيَا بِالْأَخِرَةِ
اگر « شرى » به معناى فروختن باشد ، معناى آيه اين است : كسانى از مؤمنان كه زندگى دنيا را در مقابل آخرت مىفروشند و بهاى ارزندهاى به دست مىآورند آنها بايد به شكرانهء اين توفيق در راه خداوند با كفّار و مشركان به جهاد و نبرد برخيزند .
و اگر « شرى » به معناى خريدن باشد معناى آيه چنين است : كسانى كه زندگى دنيا را به دادن آخرت مىخرند مانند منافقان و كفّار و مشركان ، بايد در راه خدا بجنگند . يعنى مقتضاى حكمِ عقل و دستور لازم شرع اين است كه متنبّه شوند و به جاى آن داد و ستد ، در راه خدا نبرد كنند .
وَ مَن يُقَاتِلْ فِى سَبِيلِ اللَّهِ فَيُقْتَلْ أَوْ يَغْلِبْ فَسَوْفَ نُؤْتِيهِ أَجْراً عَظِيماً
يعنى : و هركس در راه خداوند ( چه در جبههء جهاد ابتدايى يا دفاعى يا در هر هدفى كه خدا از بندهاش مىخواهد ) قتال كند و كشته شود يا پيروز شود و بدان هدف برسد ، به زودى ما او را پاداشى بزرگ خواهيم داد .
زود بودن آن در صورت كشتهشدن به لحاظ بهشت و نعم عالم برزخ است و در صورت پيروزى ، اجر دنيوى و سپس اجر اخروى است كه هر دو زود است « فان كلّ آتٍ قريب » . و در اين آيه از مثلث طبيعى اينگونه حوادث يعنى دَوَران امر ميان كشتن و كشتهشدن و فرار ، قسم اخير ذكر نشده است براى اشاره به اين كه نبايد فرار از جنگ از مؤمن صادر شود زيرا حرام و مورد غضب خداوند و سبب عار ميان مردم است .
تفسير روان (فارسى) — صفحة 98
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٩٨