يعنى : آنها هستند كه به رحمت خداوند اميد مىدارند ، و خدا بسيار آمرزنده و مهربان است . و تكرار « الذين » در صدر آيه براى عظمت و اهميت عمل است پس از ايمان و اهميت خصوص هجرت و جهاد در ميان عملهاى فرعى .
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ قُلْ فيهِما إِثْمٌ كَبيرٌ وَ مَنافِعُ لِلنّاسِ وَ إِثْمُهُما أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِما وَ يَسْئَلُونَكَ ما ذا يُنْفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ كَذلِكَ يُبَيِّنُ اللّهُ لَكُمُ اْلآياتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُونَ ( 219 )
فِي الدُّنْيا وَ اْلآخِرَةِ وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْيَتامى قُلْ إِصْلاحٌ لَهُمْ خَيْرٌ وَ إِنْ تُخالِطُوهُمْ فَإِخْوانُكُمْ وَ اللّهُ يَعْلَمُ الْمُفْسِدَ مِنَ الْمُصْلِحِ وَ لَوْ شاءَ اللّهُ لأَعْنَتَكُمْ إِنَّ اللّهَ عَزيزٌ حَكيمٌ ( 220 )
لغت و اعراب :
حرمت شراب و غمار
خَمَرَ الشىءَ - از باب ضَرَب و نَصَر - : پوشانيد آن را . خمر : مصدر ، و به معناى هر پوشانندهء عقل ، و شراب انگور . يَسِرَ الأمرُ - از باب عَلِم و شَرُف - : آسان شد كار . و يَسَرَ - از باب ضَرَب - : قماربازى كرد . و مَيْسِر : مصدر ، و به معناى قماربازى . أثم اثماً : تأخير انداخت ، كندى كرد . و اثم : مصدر ، و به معناى گناه . عفا عنه و له - از باب نَصَر - : بخشيد او را ، و عفو : مصدر ، و به معناى بهتر و پاكيزهتر ، و مازاد از نفقات واجب ، و به معناى حد وسط . اعْنَتَه : او را در مشقّت و سختى و هلاكت افكند .
تفسير :
« يَسَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِ »
خطاب به پيامبر و هر مخاطبى است كه از علوم دينى و معارف اسلامى اطلاعى داشته باشد و مورد سؤال قرار گيرد . يعنى : اى پيامبر ، از تو دربارهء خمر و قمار مىپرسند . مراد از « خمر » معناى لغوى آن است يعنى چيزى كه مستى آورد و بر عقل و خرد پرده كشد هر چند مصداقش در آن روز معدود و يا منصرف به خصوص شراب انگور بود . و مراد از « مَيْسِر » قماربازى است به هر نوع و كيفيت هر چند مصاديقش در آن روز محدود بود . و اطلاق ميسر بر قمار كه به معناى آسانى يا آسان است به لحاظ