مصونيت و وجوب حفظ احترام هر ماهى نسبت به هر شخص و گروهى در مقابل مصونيت و حفظ حرمت آن ماه از ناحيهء شخص يا گروه ديگر است . پس اگر مثلًا گروهى حرمت ماه رجب را شكست و حملهء جنگى كرد براى آن طرف نيز جايز است در آن ماه يا در ماه رجب ديگر حمله نمايد .
« وَالْحُرُمتُ قِصَاصٌ »
حرمت به هلاكت انداختن خود
يعنى : هر امر لازم الاحترام و ممنوع الهتك مانند كعبه ، مسجدالحرام ، مكه ، حرم ، جان و عِرض و مال مؤمن داراى قصاص است . يعنى اگر كسى حرمت اين امكنه و ازمنه و چيزهاى محترم را به واسطهء قتل و قطع و جرح هتك نمود در آن مكان و زمان مقابله به مثل مىشود .
« فَمَنِ اعْتَدَى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدَى عَلَيْكُمْ »
يعنى : پس اگر كسى بر شما تعدى كرد به هر نحو از تعدى كه در شرع مجازات و كيفر جانى و مالى دارد ، شما هم مىتوانيد به مانند آن بر او تعدى نماييد ، شما را بكشد او را بكشيد ، قطع عضو و ازالهء منافع « 1 » و جرح وارد كند شما نيز وارد كنيد ، مالى تلف كند عوض بگيريد ، عِرضى هتك كند حد جارى نماييد .
« وَاتَّقُوا اللَّهَ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ »
يعنى : بايد پروا و پرهيز كنيد كه از محدودهء مماثلت تجاوز نكنيد ، به جاى يكنفر كسان بيشترى را نكشيد ، و پس از كشتن مُثله نكنيد ، و در قطع اعضا و جرح و ازالةالمنافع تعدّى ننماييد ، و بدانيد كه خداوند با پرهيزگاران است .
« وَأَنفِقُوا فِى سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ »
يعنى : و در راه خدا انفاق كنيد - در راههاى رضايت خدا ، مانند انجام حج و عمره ، جهاد با كفّار و باغيان و محاربان ، صلهء ارحام واجب و مستحب ، اداى زكاتهاى واجب و مندوب و اداى خمسها و كفّارات - و خود را به هلاكت نيفكنيد ، و يا به دست خود جانتان را به مرگ نسپاريد ، نه به هلاكت دنيوى مانند خودكشى و ارتكاب كارهاى خطرناك غير عقلانى ، و نه به هلاكت اخروى نظير ترك انفاقات مالى . و يا آن كه در مواقع جنگ اگر از نظر عِدّه و عُدّه با دشمن برابر نيستيد نجنگيد . و يا آن كه در انفاق به واسطهء زيادهروى و اسراف و تبذير و يا صرف مال در مصارف حرام ،
هامش
( 1 ) . ازالهء منافع يعنى فايدهء يك عضو را از ميانبردن ، مثلًا كارى كند كه چشم يا گوش كسى بينايى يا شنوايى خود را ازدست بدهد . .