تفاوت تأثيرات اعمال سوء بندگان به تفاوت الفاظ آنان
نكاتى كه در اين فراز مورد توجه است :
اوّل ) در اين بخش ، ميان « جرم » و « ذنب » و « قبيح » « جهل » و « سيّئه » ، فرق گذاشته شده ، معلوم مىشود هر كدام از اينها ، به يك جنبه و گونه از اعمال سوء بشر ربط دارد و يك نوع خاصّ گرفتارى و عذاب را در جهان ديگر در پى دارند . درخواست شده تا خداوند همه را به رحمت و فضلش بيامرزد تا شخص خواننده ، از تبعاتش در قيامت در امان بماند .
دوّم ) نوشتن و محفوظ داشتن كرام كاتبين هر گناه را « وَكُلَّ سُيِّئَةٍ أَمَرْتَ بِإِثْباتِها . . . » و تقاضاى از خداوند براى آن كه آنها گناهان را نيز نديده بگيرند .
سوّم ) شاهد برعمل بودن كرام كاتبين و اعضاء و جوارح : « وَ جَعَلْتَهُم شُهُوداً عَلَىَّ مَعَ جَوارِحِى » و تقاضاى از خداوند متعال براى آن كه آنها نيز از اين شهادتشان به اذن اللَّه چشمپوشى كنند .
چهارم ) مراقبت الهى ( غير از آنها ) از اعمال بندگان و شاهد برامورى كه كرامكاتبين و اعضاء و جوارح را از آن اطّلاعى نمىباشد : « وَ كُنْتَ أَنْتَ الرَّقِيبَ عَلَىَّ مِنْ وَرائِهِمْ وَ الشّاهِدَ لِما خَفِىَ عَنْهُمْ . » و تقاضا براى آن است كه حقّ سبحانه خود نيز آنها را نديده بگيرد ، لذا فرموده شده : « وَ بِرَحْمَتِكَ أَخْفَيْتَهُ ، وَ بِفَضْلِكَ سَتَرْتَهُ . »
( 194 )
« فَأَسْأَلُكَ . . . أَنْ تُوَفِّرَ حَظِّى مِنْ كُلِّ خَيْرٍ أَنْزَلْتَهُ أَوْ إِحْسانٍ فَضَّلْتَهُ أَوْ بِرٍّ نَشَرْتَهُ أَوْ رِزْقٍ بَسَطْتَهُ [ تَبْسُطُهُ ] أَوْ ذَنْبٍ تَغْفِرُهُ أَوْ خَطَأٍ تَسْتَرُهُ ، يا رَبِّ يا رَبِّ يا رَبِّ ! » « 1 »
هامش
( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 709 .