است .
قوله : لا لبس فيه : ضمير در « فيه » به خاصّ بودن وضع و موضوع له راجع است .
قوله : و ان تصوّر معنى عامّا : ضمير فاعلى در « تصوّر » به واضع راجع است .
قوله : تندرج تحته جزئيّات : ضمير در « تحته » به معنى عامّا راجع است .
قوله : اضافيّة او حقيقيّة : جزئى اضافى همانطورىكه در منطق تعريف شده عبارتست از هر كلّى نسبت به كلّى فوقش و جزئى حقيقى عبارتست از مصداق و فردى كه قابل انطباق بر غير خود نباشد و به عبارت ديگر مفهومى است كه قابل صدق بر كثير نباشد .
قوله : فله ان يعيّن لفظا معلوما : ضمير در « فله » به واضع راجع است .
قوله : او الفاظا معلومة بالتّفصيل او الاجمال : همچون مورد مترادف كه الفاظ متعدّد و معنا واحد مىباشد .
مؤلّف گويد :
جعل الفاظ متعدّد براى يك معنا به دو نحو صورت مىگيرد :
1 - بطور اجمال .
2 - بنحو تفصيل .
صورت اوّل نظير اينكه واضع بگويد الفاظ اسد ، ليث ، غضنفر را براى حيوان درّنده معروف يعنى شير وضع نمودم .
فرض دوّم مثل اينكه بگويد آنچه از مادّه « حمد » مشتقّ شده و معناى اسمى دارد براى زيد جعل نموديم بنابراين الفاظ احمد ، حميد ، محمود ، محمّد جملگى مترادف مىشوند .
قوله : لعموم التّصوّر المعتبر فيه : ضمير در « فيه » به وضع راجع است .
قوله : و له ان يعيّن اللّفظ : ضمير در « له » به واضع راجع است .
تفصيل الفصول في شرح معالم الأصول (فارسى) — صفحة 864
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٨٦٤