ترجمه :
استدلال مرحوم علّامه به روايت مسعدة بن صدقه
مرحوم علّامه حلّى در كتاب تذكرة الفقهاء براى اباحه شبهات موضوعيّه به روايت مسعدة بن صدقه تمسّك فرموده ، در اين روايت آمده است :
هرشيئى براى تو حلال است تا بدانى كه عينا و مشخّصا حرام مىباشد كه در اين صورت بايد از نزد خود آن را دور كنى و موضوعات مشتبه كه حلال هستند مثل :
جامهاى كه بر تو بوده و احتمالا ممكنست مسروقه باشد .
و بنده كه نزد تو است و شايد آزاد بوده و خودش را فروخته يا مقهور واقع شده و او را فروختهاند يا احيانا به نيرنگ و حيله معامله شده است .
يا زنى كه در حباله تو است و ممكنست خواهرت بوده يا با تو همشير باشد .
ولى اشياء كه از اين قبيل هستند تمام مباح و حلال بوده تا زمانيكه برايت خلاف آن معلوم شده يا بيّنه و شاهدى بر خلافش قائم گردد .
و جماعتى از متأخّرين بمتابعت از مرحوم علّامه به اين حديث جهت اباحه موضوعات مشتبه استدلال نمودهاند .
مقاله مرحوم مصنّف در پيرامون حديث مسعدة بن صدقه
مرحوم مصنّف مىفرماين :
بدون اشكال و ترديد صدر اينحديث يعنى « كلّ شيئ لك حلال حتّى تعلم انّه حرام بعينه » ظاهر در مدّعى بوده و بوضوح بر حلّيت موضوعات مشتبه دلالت دارد منتهى امثلهاى كه در آن ذكر گرديده با مورد بحث ما ارتباطى ندارد .
زيرا مورد بحث آنجائى است كه حلّيت موضوع مشتبه مستند به اصالة الحلّية باشد در حالى كه حكم بحلّيت در اين امثله بخاطر استناد باصل مزبور نمىباشد چه آنكه جامه و بنده اگر بملاحظه يد و تسلّطى كه مالك بر ايندو دارد ملاحظه شوند نفس لحاظ يد موجب آن مىشود كه حكم بحلّيت آنها شده و باستناد يد بتوان از