تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — صفحة 623

مساهمون:

ص٦٢٣
بين علماء اختلافى نيست در اينكه در مورد شك در وجوب ، وجوب را منفى مىدانند و معقد اجماع مرحوم محقّق در معارج نيز آن را شامل مىشود . ولى پيشتر از كتاب معارج نيز اينمطلب را نقل كرديم كه مرحوم محقّق هنگامى كه اختلاف علماء در وجوب احتياط را ذكر مىكردند از عبارت ايشان اينطور استفاده مىشد كه قائل بوجوب احتياط در اينمسئله وجود دارد . و مرحوم صاحب حدائق به تبعيّت از محدّث استرآبادى بوجوب توقّف و احتياط در اينمسئله تصريح فرموده .

مقاله مرحوم صاحب حدائق

مرحوم صاحب حدائق بعد از آنكه وجوب توقّف را ذكر نموده فرموده است : كسانى كه بر اصالة البرائة اعتماد دارند آن را مرجّح استحباب قرار مىدهند . در اين گفتار دو اشكال داريم : اشكال اوّل : قبول نداريم كه در احكام شرعى بر برائت اصليّه بتوان اعتماد نمود . اشكال دوّم : مرجع كلام مذكور باينستكه خداوند متعال در مورد شك حكم به استحباب نموده زيرا اينحكم با برائت موافق مىباشد و بديهى است كه احكام حقتعالى تابع مصالح و حكمى است كه از انظار و افكار ما پنهان مىباشند . و ممكن نيست گفته شود : مقتضاى مصلحت موافقت حكم واقعى با برائت اصليّه مىباشد چه آنكه اين كلام از قبيل تير در تاريكى انداختن و جرئت نشان دادن مىباشد .

شرح مقصود

قوله : او الاباحة : يعنى امر را مشترك بين وجوب و اباحه بدانيم . قوله : و يشمله ايضا معقد اجماع المعارج : ضمير منصوبى در « يشمله » به عدم وجوب احتياط عود مىكند . قوله : انّ مرجع ذلك : مشار اليه « ذلك » جعل البرائة مرجحّة للاستحباب