تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — صفحة 596

مساهمون:

ص٥٩٦
تمسّك باخبار من بلغ به منظور اثبات ثواب بر انجام فعل و تثبيت استحباب آن مىباشد همانطورى كه تمسّك باخبار احتياط در محتمل الوجوب به اين خاطر بود كه مىخواستيم عمل محتمل الوجوب را به قصد قربت و عبادت بياوريم و يك اشكال مشترك الورود در هردو باب هست و آن اينستكه عباديّت عمل از ناحيه اخبار احتياط فهميده مىشود لذا چطور مىتوان آن را موضوع و متعلّق آنها قرار داد و در مورد بحث نيز مستحب بودن و ترتّب ثواب از قبل اخبار من بلغ استفاده مىشود از اينرو چطور مىتوان متعلّق و موضوع آنها را ترتّب ثواب بر فعل و مستحب بودنش دانست . مرحوم مصنّف مىفرماين : جواب از اين اشكال همان جوابى است كه از اخبار احتياط داده و گفتيم : اخبار احتياط به فعل با تمام اجزاء و شرائطش باستثناى نيّت قربت امر مىكنند و پس از توجّه اين امر مأمور به را به قصد همين امر اتيان كرده و بدين ترتيب هم علم عبادى و قربى در خارج تحقّق يافته و هم محذور و اشكالى بر آن مترتّب نمىباشد در محلّ صحبت نيز مىگوئيم : موضوع اخبار من بلغ قبلا بواسطه خبر ضعيف تحقّق يافته و آن مستحب و راجح بودن فعلى است كه از طريق خبر ضعيف بسمع ما رسيده و پس از تحقّق اينموضوع اخبار من بلغ صرفا ترتّب ثواب بر آن را تثبيت مىكنند و بدين ترتيب اشكال مذكور دفع مىگردد .

شرح نكته دوّم

نكته دوّم عبارت است از تصحيح و تثبيت اشكال اوّل و شرح آن چنين است : در اشكال اوّل گفته شد مضمون اخبار من بلغ اينستكه اگر مكلّف محتمل العبادة را اتيان نمود بر فعلش اجر و ثواب مترتب مىگردد و از اين روايات و احاديث بيش از آن استفاده نمىشود و پرواضح است كه ثبوت اجر بر فعلى دلالت بر استحباب آن ندارد زيرا استحباب مىبايد مستند به امر شرعى بوده كه بطور وضوح و آشكار بفعل تعلّق گرفته باشد . و انصاف اينستكه اين اشكال متين و بجا است چه آنكه ظاهر اخبار من بلغ
تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — صفحة 596 | سيد محمد جواد ذهنى تهرانى