قوله : هذه الادلّة : يعنى ادلّه ظنّيّه .
قوله : الى العمل بمؤدّاها : يعنى مدلول ادلّه .
قوله : يكون هو المكلّف به : ضمير « هو » به مؤدّا راجع است .
قوله : فلا يجب الاحتياط فيها : ضمير در « فيها » به محتملات التّحريم عود مىنمايد .
قوله : بمنزلة قطيع غنم : كلمه « قطيع » يعنى گلّه .
قوله : بوجود محرّمات فيها : ضمير در « فيها » به قطيع غنم راجع است .
قوله : قامت البيّنة على تحريم جملة منها : يعنى من الغنم .
قوله : لانّ مجرّد قيام البيّنة الخ : علّت است براى « بقى الشّكّ الخ » .
قوله : بمعنى انّه امر بتشخيص الخ : ضمير در « انّه » به شارع راجع است .
متن : و الجواب
اوّلا : منع تعلّق تكليف غير القادر على تحصيل العلم الّا بما ادّى اليه الطّرق الغير العلميّة المنصوبة له فهو مكلّف بالواقع بحسب تأدية هذه الطّرق لا بالواقع من حيث هو و لا مؤدّى هذه الطّرق من حيث هو حتّى يلزم التّصويب او ما يشبهه ، لانّ ما ذكرناه هو المتحصّل من ثبوت الاحكام الواقعيّة للعالم و غيره و ثبوت التّكليف بالعمل بالطّرق و توضيحه فى محلّه و حينئذ فلا يكون ما شكّ فى تحريمه ممّا هو مكلّف به فعلا على تقدير حرمته واقعا .
ترجمه :
جواب مرحوم مصنّف از تقرير اوّل براى دليل عقلى
مرحوم مصنّف مىفرماين :
اوّلا : قبول نداريم كه شخص غير قادر بر تحصيل علم به غير مؤدّيات ادلّه غير علميّهاى كه برايش نصب شده مكلّف باشد چه آنكه وى مكلّف به واقعى است كه از اين طرق محرز و مشخّص شود نه واقع محض و من حيث هو نه مؤدّاى اين طرف من حيث هو تا مستلزم تصويب يا امرى شبيه به آن باشد زيرا آنچه ذكر شد حاصل