با اينجا ندارد زيرا بحث در اتيان نفس فعل است كه اخبارىها مىگويند در مورد جهل و عدم علم بايد احتياط كرد و اصوليّون مدّعى هستند كه مىتوان برائت جارى نمود حال مىگوئيم بكلام ابن زهره نمىتوان تمسّك نمود و مدّعاى اصولىها را اثبات كرد زيرا نفس اتيان فعل امر ما لا يطاق نيست تا مجتهدين باستناد كلام ابن زهره وجوب احتياط را نفى نمايند بلكه مجرّد انجام فعل امر ممكن و قابل امتثالى است و همانطورىكه ذكر شد مراد ابن زهره آوردن فعل به قصد طاعت و نيّت قربت است كه با عدم علم به تكليف اتيانش غيرممكن مىباشد و شاهد ما بر اين معنا تصريح علماء خاصّه و عامّه است به اينكه با عدم علم به تكليف امتثال به قصد اطاعت و نيّت قربت امر مستحيل و غيرممكنى مىباشد .
نكته دوّم توهّم در كلام ابن زهره و جواب از آن
چنانچه تقرير شد مرحوم مصنّف فرمودند مراد ابن زهره از تكليف ما لا يطاق ، امتثال تكليف در عباديّات نسبت به شاكّ و جاهل به آنها است كه چون علم ندارد نمىتواند آنها را به قصد اطاعت و نيّت قربت بياورد بنابراين كلام ابن زهره اجنبى از مورد بحث بوده و به آن نمىتوان تمسّك نمود و مدّعاى مجتهدين را اثبات كرد .
برخى از عبارت ابن زهره معناى ديگرى استفاده نموده و اعتمادا به آن كلام وى را از مورد استدلال و استشهاد اجنبى دانستهاند و حاصل آن اينست كه :
مراد ابن زهره يكى از دو امر ذيل مىباشد :
الف : در توصّليّات وقتى مكلّف از اصل تكليف بىخبر باشد مستحيل است فعل از او صادر شود .
ب : كسى كه به اصل تكليف جاهل و از آن كوچكترين اطّلاعى ندارد اگر مكلّف به اتيان آن بداعى حصول انقياد و برجاء مطلوبيّت باشد اين تكليف در حقّ او تكليف ما لا يطاق است اگرچه نسبت به شاكّ ملتفت امكان آن بوده و هيچگونه محذورى بدنبال ندارد .
و به عبارت ديگر :