تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — صفحة 110

مساهمون:

ص١١٠
ممكن است گفته شود رفع غير مؤاخذه از آثار ديگر يا احيانا رفع جميع آثار مختصّ به اين سه بوده نه باقى امور نه‌گانه . شرح مقصود حاصل مرام مرحوم مصنّف اينست كه : اگرچه ما مرفوع در حديث نبوىّ صلّى اللّه عليه و آله و سلّم را با تقرير گذشته اختصاص به خصوص مؤاخذه داديم و گفتيم اين معنا از نظر فهم عرفى اقرب مىباشد ولى درعين‌حال از برخى روايات همچون روايت مذكور از كتاب محاسن اين‌طور ظاهر مىشود كه غير از مؤاخذه آثار ديگر نيز به همين حديث شريف مرفوع مىباشند .

كيفيّت استظهار

كيفيّت استظهار از حديث شريف آنست كه : سائل از محضر مبارك امام عليه السّلام مىپرسد مردى را بر طلاق دادن همسر و آزاد نمودن مملوك و صدقه بودن اموالش اجبار كرده و گفتند بايد قسم بخورى كه همسرت مطلّقه بوده و مملوكت آزاد و مالت صدقه باشد ، مرد از ترس قسم خورد و گفت : و اللّه كه همسرم مطلّقه بوده و مملوكم آزاد و مالم صدقه باشد . آيا اين قسم صحيح بوده و سه امر مزبور با اين قسم واقع مىگردند يعنى زن مطلّقه و مملوك آزاد و مال صدقه مىشود يا اين‌طور نيست ؟ حضرت مىفرماين : خير قسم مؤثّر نبوده و امور مذكور واقع نمىشوند بدليل آنكه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم فرمودند : از امّت من آنچه به اكراه و خطاء واقع شود و يا از او امرى كه در طاقتش نيست بخواهند مرفوع مىباشد يعنى عملى كه منشا وقوع آن يكى از اين امور باشد صحيح و فاسد است . باتوجّه به اين حديث شريف مىگوئيم :
تشريح المقاصد في شرح الفرائد (فارسى) — صفحة 110 | سيد محمد جواد ذهنى تهرانى