2 - مفهوم وصف كه مرحوم علّامه در نهايه و سيّد عميدى در كتاب منيه و فاضل جواد در شرح زبده به آن استدلال نمودهاند .
3 - مفهوم وصف در خصوص مقام از جهت آنكه قرينه برآن وجود دارد اگرچه مفهوم وصف فى حدّ نفسه حجّت نمىباشد چنانچه مرحوم ميرزاى قمى به آن متمسّك شده است .
4 - از جهت مفهوم لقب چنانچه مرحوم كلباسى در اشارات از بعضى نقل فرموده .
5 - از جهت مفهوم قيد .
6 - از جهت علّت مذكور در آيه .
7 - از جهت سياق كلام .
8 - 9 - 10 - تمسّك بمنطوق آيه منتهى هريك با تقريرى مغاير با ديگر .
مرحوم مصنّف از بين وجوه تنها وجه اوّل و دوّم را در اينجا نقل فرمودهاند كه ما پس از ذكر وجوه هشتگانه به آن دو مىپردازيم .
1 - شرح تقرير مرحوم محقّق قمّى
چنانچه گفته شد مرحوم محقّق قمى اگرچه مفهوم وصف را حجّت نمىدانند امّا در خصوص مورد بحث چون قرينه بر وجود مفهوم مىباشد لاجرم از اين طريق بمفهوم وصف قائل شده و در نتيجه خبر عادل را حجّت دانستهاند وى در جلد اوّل از كتاب قوانين مبحث « سنّت » در ذيل اشتراط عدالت در راوى حديث مىفرماين :
وجه دلالت آيه نباء بر اشتراط عدالت و حجّيّت خبر عادل اينست كه :
فاسق كسى است كه فسق در واقع براى او ثابت باشد نه آنكس كه ما او را فاسق بدانيم بنابراين وقتى طبق آيه شريفه تفحّص و تثبّت در خبر كسى كه چنين صفتى در واقع داشت لازم بود پس قبول خبر بدون تثبّت متوقّف است بر علم بانتفاء اين صفت و اين معنا مقتضى است كه راوى خبر و حاكى حديث عادل باشد چه آنكه بين فاسق و عادل در عالم نفس الامر و واقع شقّ سوّمى وجود ندارد .