[ جواب مصنف به اشكال دوم ]
اخبار مستفيض كه ما را بطرح روايات مخالف با قرآن موظّف كرده بر دو قسم مىباشند :
طائفه و قسم اوّل از آنها اخبارى هستند كه دلالت بر عدم صدور خبر مخالف با قرآن و سنّت از ناحيه ائمّه طاهرين عليهم السّلام دارند و مضمون آنها اينست كه چنين خبرى باطل و از احاديث ايشان نمىباشد .
طائفه دوّم اخبار و احاديثى بوده كه دلالت بر عدم جواز تصديق خبرى است كه با كتاب و سنّت مخالفت دارد .
شرح مقصود
[ عدم مخالفت بين عام و خاص و مطلق و مقيد ]
حاصل سؤال اينست كه :
چنانچه مرحوم مصنّف قبلا فرمودند مخالفت عامّ با خاصّ و مطلق با تقييد اصلا مخالفت نيست و مىتوان گفت تنها فرد و يگانه مصداق مخالفت ، تخالف تباينى آن هم بنحو كلّى بين دو امر است فلذا خبر واحدى كه با عموم قرآن يا اطلاق آن مخالفش عامّ و خاصّى يا مطلق و مقيّدى است در واقع مخالفت نبوده و ازاينرو مشمول اخبار عرض يعنى اخبارى كه ما را امر بطرح احاديث مخالف با كتاب و سنّت كردهاند نيست .
اكنون در مقام سؤال مىپرسيم :
اگر اين كلام صحّت داشته باشد و بين عامّ و خاصّ و مطلق و مقيّد مخالفت نباشد پس مصداق مخالف با قرآن تنها خبر واحدى مىشود كه بين آن و قرآن و سنّت تباين كلّى باشد و چون اين فرد يا اصلا وجود ندارد و يا در صورت وجود در كمال ندرت و نهايت قلّت است لاجرم نمىتوان اخبار ياد شده بر خصوص چنين فردى محمول دانست زيرا از شخص حكيم و سخنور شايسته نيست كه اهتمام بليغ و سعى جزيل بر ترغيب و تحريص بر اجتناب از عمل نمودن بخبرى نمايد كه اساسا يا وجود ندارد و يا در حكم معدوم محسوب مىشود و همين نكته موجب آن است كه بگوئيم مسلّما مقصود از طرح خبر مخالف همان خبر واحدى است كه با عموم قرآن