قوله : عليه قطعا : ضمير در « عليه » به ما لا يعلم اعتباره بالخصوص راجع است .
قوله : فانّها لا تكاد تترتّب : ضمير در « فانّها » به الآثار المرغوبة راجع است .
قوله : بالحجّيّة فعلا : مقصود دليلى است كه حجّيّتش عقلى باشد همچون قطع .
قوله : و لا يكاد يكون الاتّصاف بها : ضمير در « بها » به حجّيّت برمىگردد .
قوله : ضرورة انّه بدونه لا يصحّ المؤاخذة : ضمير در « انّه » به معناى « شأن » بوده و ضمير در « بدونه » ؟ ؟ ؟ از تعبّد راجع است .
قوله : بمجرّد اصابته : مقصود ؟ ؟ ؟ اصابت ما لا يعلم اعتباره ، معتبر بودنش در واقع و نفس الامر مىباشد .
قوله : و لا يكون عذرا : ضمير در « لا يكون » به ما لا يعلم اعتباره برمىگردد .
قوله : لدى مخالفته : يعنى در وقتىكه مكلّف به واسطه عمل به آن با تكليف واقعى مخالفت نمايد .
قوله : مع عدمها : يعنى مع عدم اصابة ما لا يعلم اعتباره الواقع به اين معنا كه در واقع معتبر نباشد و مكلّف با اينكه علم به اعتبارش ندارد به آن عمل كرده و بدينوسيله تكليف واقعى را مخالفت نمايد .
قوله : و لا يكون مخالفته : يعنى مخالفت با ما لا يعلم اعتباره .
قوله : و ان كانت بما هى محتملة لموافقة الواقع : ضمير در « كانت » به موافقت با ما لا يعلم اعتباره راجع مىباشد .
قوله : كذلك : يعنى تكون انقيادا .
قوله : اذا وقعت : يعنى اذا وقعت الموافقة .
تحرير الفصول في شرح كفاية الأصول (فارسى) — صفحة 172
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص١٧٢