قوله : فضّلنا بعضهم على بعض : آيه ( 253 ) از سوره بقره .
قوله : ايّا ما تدعوا : آيه ( 110 ) از سورهء اسراء .
متن : « 397 »
و بعض ما يضاف حتما امتنع * ايلائه أسما ظاهرا حيث وقع
تجزيه و تركيب
واو : عاطفه ، معطوف عليه « بعض ذا » مىباشد .
بعض : مضاف ، مبتداء .
ما : موصوله ، مضاف اليه .
يضاف : فعل مضارع ، مفرد ، مذكر ، غائب ، مجهول ، ضمير نائب فاعلى در آن به ماء موصوله راجع است .
حتما : مفعول مطلق تأكيدى است براى عامل محذوف .
امتنع : فعل ماضى ، مفرد ، مذكّر ، غائب ، معلوم ، خبر .
ايلائه : مضاف و مضاف اليه و اضافه « ايلاء » به ضمير از قبيل اضافه مصدر بفاعل است ، فاعل براى « امتنع » .
اسما : مفعول است براى « ايلائه » .
ظاهرا : صفت است براى « اسما » .
حيث : اسم ، ظرف ، متعلّق به امتنع ، مضاف .
وقع : فعل ماضى ، مفرد ، مذكّر غائب و ضمير فاعلى به « بعض » ما يضاف ، راجع بوده ، مضاف اليه براى « حيث » .
ترجمه :
و بعضى از اسماء دائم الاضافه حتمى است كه پهلوى اسم ظاهر در آمد نشان ممتنع مىباشد .
متن : « 398 »
كوحد لبّى و دوالى سعدى * و شذّ ايلاء يدى للبّى
تجزيه و تركيب
كاف : حرف جارّ به معناى تشبيه .