و امّا وجوب متابعت در اقوال نظير تسبيحات اربعه و اذكار ركوع و سجود و تشهّد و امثال اينها مسألهاى است كه بين فقهاء اختلافست :
مرحوم مصنّف در غير اين كتاب قائل بوجوب بوده و در اين جا نيز متابعت را بطور مطلق واجب نموده لذا از اطلاقش مىتوان استفاده كرد كه هم در اقوال و هم در افعال اين امر را لازم مىداند .
ولى از نظر استظهار از ادلّه اوضح اين است كه در اقوال متابعت لازم نباشد مگر در خصوص تكبيرة الاحرام كه لازمست تكبير مأموم بعد از تمام شدن تكبير امام باشد پس اگر مقارن با امام يا جلوتر از وى احرام بست نمازش قطعا باطل است .
و سپس در تقرير و تثبيت عدم وجوب متابعت در اقوال ميفرمايند :
سماع بسيارى از اذكار در نماز بر مأموم واجب نيست چنانچه اسماع آنها نيز بر امام لازم نمىباشد همچون تسبيحات اربعه يا اذكار ركوع و سجود و امثال اينها با توجه به اين معنا چگونه مىتوان متابعت در اين اقوال را در حق مأموم واجب نمود .
و اگر فقهاء عظام در افعال متابعت را لازم مىدانند قطعا علم به آنها را بعنوان رعايت اين وجوب و از باب مقدّمه واجب لازم دانستهاند و از نفى وجوب علم به اقوال كشف مىكنيم كه متابعت نيز در اينجا واجب نيست .
مرحوم مصنّف مىفرماين :
با توجه به مسئله مذكور و اينكه در افعال متابعت از امام واجبست : اگر مأموم از روى نسيان و فراموشى بر امام در فعلى كه متابعتش لازمست سبقت گرفت لازم است بعد از انجام دادن امام دو مرتبه او نيز فعل را
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 454
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٤٥٤