تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الكلام الغني (شرح فارسى بر باب اول مغنى) (فارسى) — صفحة 256

مساهمون:

ص٢٥٦
مصنّف مىگويد : اين استدلال از طرف منكرين ردّ شده وگفته‌اند : قبول نداريم كه « هاء » براي سكت باشد بلكه ضمير متّصل منصوب است كه اسم « انّ » بوده وخبر آن محذوف است وتقدير كلام : انّه كذلك مىباشد . پس از آن مصنّف گويد : بهتر آنستكه بقول ابن زبير استدلال شود وآن اينستكه : كسى بوى گفت : لعن اللّه ناقة حملتني إليك ( خداوند لعنت كند شترى را كه من را بسوى تو آورد ) . ابن زبير در جواب گفت : انّ وراكبها ( بلى با راكبش ) يعنى خداوند هم شتر وهم سوار بر آنرا لعنت كند . شاهد در « انّ » است كه بمعناى « نعم » مىباشد زيرا اگر از حروف مشبهة باشد بايد اسم وخبر برايش ذكر شود درحاليكه هيچكدام در كلام نيستند ومعلوم است كه حذف اسم وخبر هردو جايز نيست .

كلام مبرّد واعتراض بوى

از مبرّد نحوى منقول است كه آية شريفه : انّ هذان لساحران . بنابر قرائت آنانكه آنرا بهمين هيئت خوانده‌اند محمول است بر همين معنا يعنى لفظ « انّ » در آن بمعناى « نعم » مىباشد . ولى بر اين گفتار دو اعتراض شده كه ذيلا بيان مىشوند : اعتراض اوّل : اعتراض اوّل آنستكه آمدن « انّ » بمعناى « نعم » شاذ وبسيار نادر است حتى برخى گفته‌اند چنين معنائى براي « انّ » ثابت نشده . اعتراض دوّم : لام بر سر خبر مبتدأ داخل نميشود حال اگر در آية شريفه « انّ » بمعناى نعم باشد لازمه‌اش اينستكه « هذان » را مبتدأ و « لساحران » را خبر قرار دهيم وبدين ترتيب محذور واشكال مزبور لازم مىآيد .
الكلام الغني (شرح فارسى بر باب اول مغنى) (فارسى) — صفحة 256 | سيد محمد جواد ذهنى تهرانى