اندك خواب كند و بعد از آن به حمام رود . و آب نيم گرم بسيار بر بدن ريزد و زود برآيد .
مخفى نماند كه از جملهء اوقاتى كه اجتناب از حمّام واجب است حالت امتلاى معده است . و شيخ
[ 12 b ]
در اين رساله ذكر آن ننموده و به حسب حديث نيز احتراز از آن لازم است . چنانچه شيخ صدوق - رحمه اللّه - در كتاب من لا يحضره الفقيه روايت مىنمايد به اسناد خود از امام جعفر صادق - عليه السّلام - كه « ثلث يهدمن البدن و ربّما قتلن : دخول الحمّام على البطنة و الغثيان « 1 » على الامتلاء و نكاح العجائز . « 2 » » يعنى سه چيز است كه خراب مىكند بدن انسان را . و بسا باشد كه اين سه چيز بكشند آدمى را : يكى دخول حمام بر حالتى كه چيزى پر خورده باشد . و مجامعت بر حال امتلاى معده و مقاربت زنان پير .
الباب الثامن في اكل الطعام و وقته و ضارّه و نافعه و تقديمه و تأخيره و ترتيبه الخ باب هشتم در ميل نمودن طعام و وقت آن و مضارّ آن و نفع « 3 » آن
و آنچه از اغذيه بايد مقدّم خورده شود و آنچه بايد مؤخّر خورده شود . و ترتيب اغذيه واجب اينكه طعام در وقتى خورده شود كه معده از غذاى سابق
[ 13 a ]
خالى و اشتهاى صادق به هم رسيده باشد . و اگر به خلاف اين باشد ، اجتناب واجب است تا رغبت به هم رسد . چه اگر خواهش نباشد و معده ممتلى باشد ، امراض متولّد مىشود از جهت امتلاى معده مثل صرع و سكته و غير آن . و واجب است در ميل نمودن طعام ، تقديم طعام سريع الهضم بر طعام بطى الهضم . چرا كه آنچه سريع الهضم است ؛ هرگاه در آخر ميل شود زود طبخ مىيابد و آنچه بطى الهضم است در قعر معده مانده و هنوز هضم نشده و مانع خروج آن است لا بدّ متغيّر و فاسد مىشود . و به فساد أو ما تحت او ، آن هم فاسد مىشود و سبب امراض مىشود .
هامش
( 1 ) . م : الغشيان .
( 2 ) . م : العجايز .
( 3 ) . م : نافع .