تخطي إلى المحتوى الرئيسي

گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى) — صفحة 205

مساهمون:

ص٢٠٥
و خميرهء « 1 » آن به قاعده باشد اضافه نمايند . براى آنكه اگر گوشت را تنها خشك كند « 2 » زود فاسد شود و « 3 » از هم ريزد و قوّتش باطل گردد . و بعضى گفته‌اند كه در وقت نان كوفتن « 4 » ، قدرى از مرق افعى بدان « 5 » پاشند « 6 » . و سبب قيد نان به تنورى ، آن است كه كامل النضج باشد ، و اگر كامل النضج « 7 » نباشد خوف آن است « 8 » كه ترش شود . و بايد كه نان را در خانه‌اى خشك كند « 9 » كه نم نداشته باشد تا گرد « 10 » نگيرد . و از همين جهت « 11 » مىبايد كه نان ، جفاف تمام داشته باشد تا فاسد نشود و افساد گوشت نكند « 12 » . و نمك و خميره داشته باشد تا نفخ « 13 » و غلظ گندم به تحليل دهد و لطيف سازد . و اين نوع دقيق را با گوشت مخلوط سازند تا رطوبت گوشت را « 14 » نشف كند و از عفونت نگاه دارد . و به جهت لزوجتش ، حفظ قوت « 15 » گوشت نمايد تا زود به تحليل نرود ، به جهت « 16 » خمير . و نمك تحليل ما بقى سميّت گوشت نمايد . و به جهت غذائيت و ملايمت « 17 » ، طبيعت « 18 » بهتر « 19 » قبول كند . و طريق امتزاج دقيق آن است كه اول نان به مرق بخويسانند « 20 » تا مرق را تمام
[ 8 a ]
جذب كند و قوّت زايله به گوشت باز آيد چه در آب ، قوت « 21 » گوشت بسيار است ، لهذا به مجذومين مىدهند . و فايدهء ديگر آن است كه منع تكرّج مىنمايد به جهت « 22 » آنكه رطوبات را چون بپزند « 23 » زود متعفن نمىشود ، به تخصيص « 24 » كه نمك « 25 » در آن باشد . و اگر رطوبت ديگر
هامش
( 1 ) . ن و م : خمير . ( 2 ) . ن و م : كنند . ( 3 ) . م : را . ( 4 ) . ن : گرفتن . ( 5 ) . م : بر آن . ( 6 ) . س : باشند . ( 7 ) . م : كامل النصح . ( 8 ) . ن : هست . ( 9 ) . م : كنند . ( 10 ) . ن : گره . ( 11 ) . س : جهة . ( 12 ) . ن و م : ننمايد . ( 13 ) . م : بيخ . ( 14 ) . م : - را . ( 15 ) . س : قوة ، م : - حفظ قدرت . ( 16 ) . س : جهة . ( 17 ) . م : ملائمت . ( 18 ) . س : بجهة غذائية و ملايمة طبيعة . ( 19 ) . ن و م : + و خوب‌تر . ( 20 ) . ن : بخيسانند . ( 21 ) . س : قوة . ( 22 ) . س : جهة . ( 23 ) . ن : نبرند . ( 24 ) . م : نمىشود خصوصا . ( 25 ) . م : نملك .