تخطي إلى المحتوى الرئيسي

گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى) — صفحة 199

مساهمون:

ص١٩٩
اليق « 1 » ايام باشد جهت « 2 » صيد هوام و چون « 3 » در اوايل بهار ابتداى انتعاش « 4 » افعى است . اطبّا گفته‌اند كه در مرتبهء اول كه
[ 6 b ]
افعى از مسكن خود بيرون آيد « 5 » صيد نكند « 6 » . بلكه « 7 » گذارند كه به عقاقير « 8 » و گياه تازه چرا كند و قوّت « 9 » گيرد و فضول « 10 » محتبسهء شتوى « 11 » ، تحليل پذيرد . بعد از آن صيد نمايد « 12 » . لهذا شيخ الرئيس « 13 » مىفرمايد : و « 14 » افعى را در اواخر ربيع صيد كند و اگر ربيع ، شتوى باشد يعنى به « 15 » برودت مايل « 16 » باشد « 17 » ، به اوايل تابستان گذارند « 18 » . و حنين بن اسحق مىگويد « 19 » : صيد افعى ، وقتى بايد كه از بهار مدتى گذشته باشد نزديك به وسط . و اصوب نزد فقير آن است كه اگر ربيع بر مزاج خود گذرد در وسط بهار ، صيد كنند . و اگر شتوى « 20 » باشد به آخر « 21 » مهلت « 22 » دهند . و اگر جنوبى يا « 23 » صيفى باشد ، قريب به اوايل ، صيد نمايند . و حكماء و اطباء در موضع صيد اختلاف كرده‌اند « 24 » . اندروماخس « 25 » گويد كه صيد افعى از ساحل بحر بايد از مواضع پرگياه كه درخت بسيار داشته باشد ، و مكروه داشته « 26 » صيد افعى از محال خشك « 27 » عديم اشجار . و سبب آن است كه حيّات در ساحل بحر ، مأوا دارند به واسطهء نشف « 28 » و تجفيف ، زبل فضول
هامش
( 1 ) . م : ليق . ( 2 ) . س : جهة . ( 3 ) . س : بدن ، ن و م : چون . ( 4 ) . ن و م : انتقاش . ( 5 ) . ن : مىآيد . ( 6 ) . م : بكنند ، ن : نكنند . ( 7 ) . س : بلك . ( 8 ) . م : به عاقيره . ( 9 ) . س : قوة . ( 10 ) . م : كه در فصول . ( 11 ) . ن : شتويه ، م : شنويه . ( 12 ) . م : نمايند . ( 13 ) . ن و م : + عليه الرحمة و الغفران . ( 14 ) . ن و م : كه . ( 15 ) . م : - به . ( 16 ) . م : مائل . ( 17 ) . ن : بود . ( 18 ) . در قانون در طب ، ذيل ترياق فاروق اين نكته يادآورى نشده و در بخش ششم قانون هنگام يادكرد گزندگان ( صص 65 - 62 ) ياد شده است . ( 19 ) . م : گويد . ( 20 ) . م : شنوى . ( 21 ) . ن : + بهار . ( 22 ) . م : مهلست . ( 23 ) . م : ما . ( 24 ) . ن : در حاشيه نسخه چنين آمده است : در تعيين موضع صيد افعى . ( 25 ) . م : اندروماحسن . ( 26 ) . م : داشته‌اند . ( 27 ) . ن : خسك . ( 28 ) . ن : + و رطوبت .