رغبت به او نمىكند ، عفاف را براى او بهتر دانسته ؛ پس اولى و مسلّم است كه زن جوان آن هم با روى چون ماه به طريق اولى نبايد در جامعه بىحجاب بخرامد تا توليد مفاسد نمايد .
دوم : اگر حجاب بر زنان واجب نبود ، پيرزنان را رخصت بىحجابى غلط بود ؛ و تعالى شأنه عن الغلط .
سوم : تخصيص دادن زن پير را به جواز عدم حجاب دليل بزرگى است كه به زنان ديگر واجب است حجاب و الّا وجهى ندارد كه زنان پير را تخصيص دهد و مستثنا نمايد .
آيهء سوم : قوله تعالى :
« يا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْواجِكَ وَ بَناتِكَ وَ نِساءِ الْمُؤْمِنِينَ يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِنْ جَلَابِيبِهِنَّ ذلِكَ أَدْنى أَنْ يُعْرَفْنَ فَلا يُؤْذَيْنَ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحِيماً »
. « 1 »
در تفسير اين آيه ، دو مقدمه لازم است :
اوّل : زنان در اوّل ظهور اسلام به عادت جاهليّت و وحشيّت و بربريّت با پيراهن و يك عبا كه بر سر مىگذاشتند و ( به عبارت اخرى ) با چادر ولى بىروبند و نقاب و بىروپوش بيرون مىرفتند ؛ مثل كنيزان و فواحش كه بىحجاب در كوچه و بازار و خيابان مىشتافتند و مردمان ولگرد بيعار هرزه و بيكار كه به اصطلاح متجدّدين « لاسى و خانمباز » بوده ، بر سر راه آنها مىنشستند و متعرّض آنها مىشدند و با شوخى و مزاح مىكردند . و چون از آنها مؤاخذه مىشد ، متعذّر مىشدند كه روباز بود ، گمان كرديم كنيز يا فاحشه است . از اين جهت آيهء حجاب نازل شد كه زنها مطلقا مثل كنيزان و فاحشهها با روى گشاده بيرون نخرامند تا مطمع مردان نگردند و اذيّت نبينند . از آن رو از مقنّن اسلام فرمان حجاب داد .
دوم : در فهم شش كلمه لغاتى است كه از جمله آنها كلمهء جلابيب است 1 . درع :
پيراهن زن ؛ 2 . مقنعه به كسر ميم : سرانداز ؛ 3 . خمار : سرپوش ؛ 4 . ملحفه : چادر ؛ 5 ) جلباب :
روپوش ، يعنى چادر روى خمار كه تعبير به ثياب ظاهره مىشود كه زنها به آن سر و بدن و بلكه تا قدم را بپوشانند يا سر و رخسار را ؛ الجلباب خمار المرأة الذى يغطّى رأسها و وجهها اذا خرجت لحاجة ؛ جلابيب جمع جلباب است و جلباب همان خمار و سرپوش است كه سر و روى زن را مىپوشاند ، هنگام بيرون رفتن از خانه ؛ 6 . دنى : ادنى الستر ادناء اى أسدل الستر و ارخاه ؛ يعنى پرده انداختن و به نزديكرو آوردن . « 2 »
معنى : اى نبىّ محترم ! بگو به زنان و دختران خود و به زنها مؤمنين كه نزديك بياورند و بپوشانند بر سرورويشان روپوشهاى خود را ، و ستر كنند موضع جلب را به ( جلباب ) خودشان كه اين پوشانيدن رو براى زنها اقرب است در حفظشان به صلاح و عفاف و
هامش
( 1 ) . احزاب ، 57 - 61
( 2 ) . از مجمع البحرين ، معيار اللغة ، تاج العروس و صحاح ( يادداشت مؤلف )