و مختار جمعى از متأخّرين ، آن است كه مرجع در آن ، صدق اقامهى ده روز در آن محل است ، به حسب عرف « 1 » پس بيرون رفتن در بعض اوقات به باغات يا مزارع متّصله به آن ، هرگاه منافى صدق اقامه در آن محل ، عرفا نباشد ، مانعى ندارد ( 1 ) * .
و قول اوّل ، خالى از قوت نيست .
و دور نيست كه خروج به حدّ ترخص ، منافى با صدق اقامه در آن محل ، عرفا باشد ، و به اين جهت ، قول ثالث خالى از بعد نيست ، و از آن ، فساد قول ثانى ، واضح است .
مسأله : هرگاه مسافر قبل از وصول به شهر ، قاصد اقامه در آن شهر باشد ، و از حدّ ترخص بگذرد ، نماز را تمام مىنمايد ؛ هر چند به نفس بلد - كه محلّ اقامهى اوست - نرسيده باشد .
و بعض علما قصر را بر او لازم مىدانند تا اين كه به شهر رسيده ، قصد اقامه ( 2 ) * * در آن نمايد « 2 » و آن ، خالى از ضعف نيست .
مسأله : هرگاه در مكانى سى روز بر سبيل تردّد بماند ، بعد از اتمام سى روز نماز را تمام مىنمايد ، هر چند يك ساعت در آنجا بماند ، و آن ، يكى از جمله قواطع سفر است ؛ چنانچه اشاره به آن شد .
هامش
( 1 ) * بلكه ظاهر اين است كه صدق اقامه در آن محل به مراعات ترخص شرعى نباشد و به آن جهت ، خالى از بعد نيست . ( محمّد باقر )
( 2 ) * * بلكه آن ، خالى از قوت نيست ؛ لكن احوط جمع است . ( محمّد باقر )
( 1 ) - سيد محمّد عاملى در مدارك الاحكام ، ج 4 ، ص 460 ؛ محقّق اردبيلى در مجمع الفائدة و البرهان ، ج 3 ، ص 409 ؛ محقّق سبزوارى در ذخيرة المعاد ، ص 411 ؛ علّامهى مجلسى در بحار الانوار ، ج 86 ، ص 43 ؛ محدّث بحرانى در الحدائق الناضرة ، ج 11 ، ص 346 .
( 2 ) - از آن جمله : شهيد ثانى در روض الجنان ، ج 2 ، ص 1063 ؛ سيد محمّد عاملى در مدارك الاحكام ، ج 4 ، ص 461 ؛ محقّق نراقى در مستند الشيعة ، ج 8 ، ص 302 .