عدم ضمّ ذهاب است به اياب ، در صورت مفروضه ؛ پس اگر تا هند برود و قاصد مسافت مسطوره نباشد ، نماز را تمام مىكند .
دويم : آن است كه هرگاه آن قدر از ذهاب كه منظور اوست با اياب به قدر مسافت باشد ، قصر مىنمايد و اين ، مقابل وجه اوّل است ؛ پس اگر چهار فرسخ بدون قصد برود و در آنجا قاصد دو فرسخ ديگر باشد با مراجعهى شش فرسخ كه مجموع مقصود او هشت فرسخ مىشود ، دو فرسخ رفتن و شش فرسخ برگشتن باعث قصر مىشود .
و سيّم : آن است كه برگشتن به تنهايى بايد هشت فرسخ باشد ، هر چند هشت فرسخ نرفته باشد ؛ چنانچه شش فرسخ بدون قصد برود از آنجا مثلا قاصد دو فرسخ ديگر باشد و هشت فرسخ برگشتن .
چهارم : آن است كه بايد بالفعل مسافت ايابى او هشت فرسخ باشد . چنانچه هشت فرسخ بدون قصد رفته باشد و از آنجا دو فرسخ مثلا خواسته باشد برود يا برگشتن هشت فرسخ به آن ، قصر حاصل مىشود و وجه اوّل خالى از وجه نيست و مسأله محلّ اشكال است ؛ چون در اين خصوص حديثى به نظر نرسيده و احوط آن است كه در جميع صور مفروضه ، جمع بين القصر و الاتمام نمايد و هرگاه مراجعت نمايد و به قدر مسافت شرعى باشد ، بىاشكال نماز را قصر مىكند .
سيّم : آن است كه مستمر بر قصد مسافت باشد . پس اگر در اثناى مسافت ، عدول از قصد خود نمايد يا متردّد شود ؛ چنانچه خواهد به سفرى رود و در دو فرسخى مثلا تردد به هم رساند ، نماز را تمام مىنمايد ؛ هر چند اوّلا قصر كرده باشد .
و در وجوب اعاده يا قضاى آن نمازى كه قبل از تردّد ، به قصر واقع ساخته ، در
رساله صلاتيه (فارسى) — صفحة 409
مساهمون: الشيخ محمد تقي الرازي الأصفهاني
ص٤٠٩