بعد ، خلاف است « 1 » .
بعضى از علما به همان نيّت و تكبير اوّل ، اكتفا نموده و زيادتى سجدتين را در اين مقام ، مغتفر مىدانند « 2 » .
و همچنين هرگاه او را ادراك نمايد در حال سجود اوّل ، يا ما بين السجدتين ، يا در سجدهى اخيره .
و هرگاه ادراك نمايد او را بعد از سر برداشتن از سجدهى دويم ، نيز تكبير گفته ، متابعت مىنمايد ، و ثواب جماعت را به آن در مىيابد .
و ظاهر روايات مأثوره در اين مسأله ، اكتفا به تكبير اوّل است ؛ « 3 » و ليكن حكم آن در غير صورت اخيره - خصوصا در دو صورت اوّل - كمال اشكال را دارد ، نظر به ضعف احاديث وارده ، و مخالفت حكم با اصول شرعيّه .
و در بعض روايات وارد شده كه ادراك فضيلت جماعت ، تا به ادراك سجدهى اخيره است 4 .
و مىتوان آن را حمل بر قلّت ثواب ، در صورت عدم ادراك سجده نمود .
و احوط در جميع اين صور ، ترك لحوق به امام است .
و مستحبّ است كه چون مؤذّن « قد قامت الصلاة » گويد ، مأمومين از براى نماز برخيزند ، پس اگر امام حاضر باشد فبها ، و الّا ديگر انتظار او را نكشند ، و يكى را كه قابل امامت باشد ، مقدّم داشته ، نمازگزارند .
و مستحبّ است تسويهى صفوف ، و آن ، از سنن اكيده است و بايد فرجهاى
هامش
( 1 ) - ر . ك : مفتاح الكرامة ، ج 10 ، ص 110 ؛ رياض المسائل ، ج 4 ، ص 291 ؛ مستند الشيعة ، ج 8 ، ص 154 - 157 .
( 2 ) - شيخ طوسى در المبسوط ، ج 1 ، ص 159 ؛ ابن ادريس حلّى در السرائر ، ج 1 ، ص 285 .
( 3 ) ( 3 ) و ( 4 ) - ر . ك : وسائل الشيعة ، ج 8 ، ص 392 - 393 ، ح 6 و 1 ، ابواب صلاة الجماعة ، باب 49 .