محل اشكال است و احوط با امكان ، تكرار نماز است تا جمع بين الوجهين بشود .
و هرگاه بعض نماز را تواند ايستاده به عمل آورد ، مراعات آن بر او واجب است ، پس قدر ممكن از قيام را به عمل مىآورد ، باقى را مىنشيند و هرگاه قدرت بر قيام به قدر قرائت و اداى ركوع نداشته باشد ؛ ليكن تواند كه قيام حال قرائت را ، به عمل آورد ، و ركوع را نشسته به جا آورد ، يا اين كه نشسته قرائت نمايد و بعد بايستد و ركوع را ايستاده به عمل آورد ، در تقديم هر يك از اين دو وجه بر ديگرى خلاف است « 1 » و حديثى در اين خصوص به نظر نرسيده ، و ظاهر قاعده ، مقتضى ترجيح وجه اوّل است ، و احوط مع الامكان ، تكرير « 2 » نماز است ، تا به هر يك از وجهين ، عمل نموده باشد .
و هرگاه نشسته نماز كند ، و در اثناى نماز ، قدرت بر ايستادن ، به هم رساند به قدر مقدور ، قيام واجب را به عمل آورد هر چند به قدر ركوع رفتن باشد .
و هرگاه از نشستن نيز بالمره عاجز باشد ، هر چند با تكيه و اعتماد بر غير باشد ، نماز را خوابيده به جا مىآورد ، و اوّل بايد به دست راست خوابيده و استقبال قبله نمايد ؛ چنانچه ميت را در لحد مىخوابانند ، و هرگاه از آن عاجز شد بر همين نحو به دست چپ مىخوابد ؛ ليكن تفاوت اين است كه در صورت اوّل « 3 » سر به سمت مغرب ، و پاها به جهت مشرق واقع مىشود ، و در ثانى بالعكس است .
و هرگاه از آن نيز عاجز شود بر پشت مىخوابد و استقبال قبله مىنمايد ، مانند ميّت در حال احتضار ؛ چنانچه از جمع بين الاخبار « 4 » مستفاد مىشود ، و مختار
هامش
( 1 ) - ر . ك : مفتاح الكرامة ، ج 6 ، ص 563 .
( 2 ) - تكرار ( نسخهى غ - ض )
( 3 ) - اولى ( نسخهى غ )
( 4 ) - حسنهى ابى حمزه - الكافى ، ج 3 ، ص 411 ، ح 11 ؛ وسائل الشيعة ، ج 5 ، ص 481 ، ح 1 ؛