تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نقدى بر دين پژوهى فلسفه معاصر (فارسى) — صفحة 164

مساهمون:

ص١٦٤
مورد خدشه و اشكال واقع مىشود - بُعد اول اين كه با احَديّت و صَمَديّت خداى متعال متعارض مىگردد - بُعد دوم‌اين كه ، با قانون فصاحت و بلاغت قرآن كريم منافات دارد ، بنابراين چنين قول ونظرى از هر كس باشد از ريشه باطل است . و به هيچ وجه مورد قبول اهل قرآن نمىباشد . البته - چنان‌كه عرض شد - احكام و مسائل بسيارى در جزئيات فروع اسلامى هست كه حكمش در قرآن نيامده و در سنّت قطعيّه آمده ، كه مرز ميان نياز ما به قرآن و سنّت قطعيّه را معيّن مىكند . 2 - مكتب تحميل : همان مكتب توجيه نادرست و تفسير به رأى است ، پيروان مكتب تحميل احياناً اگر به قرآن مراجعه كنند ، چنان‌چه آيه‌اى با نظرشان موافق باشد ، آن را به عنوان تأييد و تحكيم رأى خويش اتخاذ مىكنند ، و اگر قرآن با رأى ايشان مخالف باشد ، عادتشان اين است كه نظر خود را بر قرآن تحميل مىكنند ، كسانى كه جزو اين مكتب قرار مىگيرند ، عمدتاً از انفصاليّون بوده و داراى علوم و دانسته‌هايى هستند كه با قرآن هماهنگ نيست ، و هنگام مراجعه به قرآن ، بِالمَآل دچار تفسير به رأى و تحميل مىشوند . به عنوان مثال در باب نماز و روزه‌ى مسافر ، يك آيه اصلى و چند آيه‌ى ضمنى پيرامون آن احكامى دارد كه تحميل‌گران بر قرآن در مراجعه به اين آيات تحميلاتى را بر كلام الهى وارد كرده‌اند و از جمله مىگويند : اين آيات مربوط به صلاة خوف است و بر نماز مسافر دلالتى ندارد . مىپرسيم : آيا براى مردم سفر بيشتر اتفاق مىافتد يا خوف و ترس از جنگ ؟ مردم نوعاً سفر مىكنند يا جنگ ؟ « 1 » بيانى ديگر اين‌كه : ما عرض مىكنيم . اگر آيه شريفه ( 101 سوره نساء ) مخصوص نماز خوف و جنگ باشد و از سفر و مسافرت منصرف . سؤال اين است كه اگر مبناى قرآن كريم در وحله‌ى اول بيان اهم و در مرحله ثانى بيان مهم است و دأب قرآن كريم اين است كه ابتداً حكم ابتلائات اكثر را
هامش
( 1 ) - باز هم از برادران خود سؤال مىكنيم كه آيا ممكن است قرآن كريم در رابطه با يك مسئله شاد و نادر ، كه احياناً در مدت طول عمر انسان شايد حتّى يك مرتبه هم اتفاق نيفتد ، آيه‌اى با اين عظمت و وضوح بيان فرمايد و تكليف همگان را در زمان خوف جنگ مشخص نمايد ، اما - چطور شده كه در مورد سفر و كه كار هر روز و شب مردم است و بدون آن - كميت همه لنگ مىماند ، مسئله‌ى به اين مهمى را قرآن كريم از قلم انداخته باشد و به يك مسأله‌اى كه شايد احياناً - آن هم در جايى - براى فرد يا افرادى پيش آيد - يا اتفاق بيفتد بها داده و حكمش را با اين طول و تفصيل ذكر نموده باشد - حاشا و كلَّا - نقد نظرات خلاف و ادلّه عدم قصر و تفصيل آن را به جزوه نماز مسافر حضرت استاد مراجعه فرماييد . ( خادم‌القرآن )