باب بيست و يكم بَابُ الرُّوحِ
اصل : شرح : اين باب ، بيانِ روح است كه مضاف به اللَّه تعالى شده در قرآن . در اين باب ، چهار حديث است .
[ حديث ] اوّل
اصل : [ عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا ، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسى ، عَنِ ابْنِ أَبِي عُمَيْرٍ ، عَنِ ابْنِ أُذَيْنَةَ ، عَنِ الْأَحْوَلِ ، قَالَ : ] سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ عليه السلام عَنِ الرُّوحِ الَّتِي فِي آدَمَ ، وَقَوْلُهُ « 1 » :
« فَإِذا سَوَّيْتُهُ وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي »
« 2 » قَالَ : « هذِهِ رُوحٌ مَخْلُوقَةٌ ، وَالرُّوحُ الَّتِي فِي عِيسى مَخْلُوقَةٌ » .
شرح : الرُّوح ( به ضمّ راء و سكون واو ) : آنچه به آن زندگى زنده است . و آن ، جسمِ هوايى است . و اطلاقِ روح بر جبرئيل و كتاب الهى و رسول و وصى ، بر سبيل تشبيه است ؛ چه هر كدام از آنها مانند روح است براى مكلّفان ؛ چه اگر نمىبود ، يك صاحبِ حيات ، باقى نمىماند .
يعنى : پرسيدم امام جعفر صادق عليه السلام را از روحى كه در آدم بود و از قولِ اللَّه تعالى در سورهء ص : پس چون ساختم آدم را و دميدم در او روحى را از جملهء روح خود . گفت كه : اين روحى است مخلوق و آن روح كه در عيسى است كه مذكور شده در سورهء نساء نيز مخلوق است . مراد اين است كه : چيزى نيست كه زندگى اللَّه تعالى به آن باشد ،
هامش
( 1 ) . كافى مطبوع : « قوله » بدون واو .
( 2 ) . حجر ( 15 ) : 29 ؛ ص ( 38 ) : 72 .