و تأمل كن در عزت قناعت و فراغ بال و اطمينان خاطر قانع و چون در اينها تأمل نمودى ، در معالجهء آن بكوش و طريقهء آن اين است كه در امر معيشت خود ميانه روى و اقتصاد را پيشهء خود كنى و راه مخارج را به قدر امكان سد كنى و ملاحظهء جزئى و كلى مخارج خود را بكنى و هر چه ضروريه نيست و معيشت بدون آن ممكن است از خود دور كنى ؛ زيرا كه با وجود كثرت مخارج ، قناعت ممكن نيست .
پس اگر تنها و منفرد باشى ، اكتفا كن به جامهء سبكى و قناعت كن به هر غذايى كه هم رسد و نان خورش كم بخور و چون بخورى از يك نان خورش تجاوز مكن و همچنين در ساير چيزهايى كه به آن احتياج عيال باشى هر يك را بر اين حد بدار و جزئى جزئى خرجى كه مىخواهى بكنى ، تأمّل كن و ببين اگر زندگانى موقوف به آن نيست دست بردار و هر گاه كسى به اين نوع رفتار كند و بناى امر خود را بر اين گذارد و قناعت و اقتصاد را پيشهء خود سازد از براى گذران به زحمت نمىافتد هر چند عيالمند باشد و محتاج به خلق نمىشود هم چنان كه ظاهر وبيّن اخبار در آن صريح است .
حضرت محمد صلى الله عليه و آله فرمود :
محتاج نشد هر كه ميانه روى كرد « 1 » .
و فرمود :
تدبير كار خود نصف معيشت است « 2 » .
و فرمود :
هامش
( 1 ) - / عدة الداعى : 84 .
( 2 ) - / مجموعة ورام : 1 / 167 .