تاريخ اسلام و ايران (فارسى) — صفحة 26

توانستند بساط امپراتورى روم را درهم بپيچند . عدم وجود حكومت مركزى و از هم پاشيدگى سپاه ايران به خصوص پس از شكست نهاوند ، كارشكنى برخى فرمانروايان و تجزيه‌طلبى دهقانان به برترى و موفقيت مسلمانان مساعدت فراوان نمود . « 1 » در ضمن تودهء مردم از ظلم و ستم ساسانيان به ستوه آمده بودند و از جهنم طبقاتى ساسانى رنج مىبردند و اين نارضايتى به قدرى عميق بود كه وقتى ايران با حمله مسلمانان رو به رو شد ، مقاومت چندانى در برابر لشكريان اسلام نكردند ؛ به خصوص آنكه در آيين جديد ايدئولوژى بزرگى يافتند كه قرنها براى آن رنج كشيده بودند . نقش عوامل معنوى در اقتدار سپاهيان ايران بسيار قابل توجه است كه متأسفانه برخى از وقايع نگاران از آن چشم پوشيده‌اند و تنها تزلزل ساختار جامعه و حكومت ساسانيان را عامل برترى مسلمانان انگاشته‌اند . اعراب پس از ظهور دين مقدس اسلام ، بر اثر تعليمات پيامبراعظم ( ص ) همگى با هم متحد ، منسجم و يكپارچه شده بودند و زمينه مستحكم اعتقادى كه به دست تواناى رسول اكرم ( ص ) در ميان مسلمانان بنيان گرديده بود ، آنان را آماده هرگونه فداكارى و جانبازى مىساخت . بر همين اساس بخش مهمى از پيشرفت مسلمانان رهين اعتقاد راسخ ، انگيزهء قوى و كوششهاى خستگىناپذير لشكر و جان نثار اسلام بود . پرسش 1 . نخستين رويارويى ايرانيان و اعراب چگونه روى داد ؟ 2 . تنها پيروزى مهم ايرانيان بر سپاه اسلام در چه نبردى و چگونه اتفاق افتاد ؟ 3 . روند پيش روى مسلمانان در مناطق مركزى ايران چگونه بود ؟ 4 . نقش عوامل معنوى را در پيروزى مسلمانان توضيح دهيد .