پاسخ اين است كه ايمان همان اذعان قلبى و تصديق باطنى است ، اما حقيقتى قابل تشكيك است و شدت و ضعف برمىدارد و از اين نظر داراى مراتب مختلف و كمى و زيادى است . علاوه بر آن در آيات ديگر نيز كم و زيادى در غير امور قابل شمارش عددى استعمال شده است . چنان‌كه فرموده : « وَ يَخِرُّونَ لِلْاذْقانِ يَبْكُونَ وَ يَزيدُهُمْ خُشُوعاً » « 1 » و آنان با تمام صورت بر خاك مىافتند درحالىكه مىگريند و خشوعشان افزون مىگردد .

اين اصل بر خلاف اصول چهارگانهء قبلى كه با بينش و اعتقاد انسان سر و كار دارند ؛ با عمل و رفتار انسان ارتباط دارد . معتزله به جهت اعتقاد به واجب بودن امر به معروف و نهى از منكر ، با ملحدان و زنادقه به مناظره مىپرداختند . حتى و اصل بن عطا مبلغانى را به شهرهاى دور دست اعزام مىكرد . جز اين‌كه در كيفيت وجوب آن اختلاف دارند ؛ بعضى مانند ابو على جبّائى وجوب امر به معروف و نهى از منكر را عقلى مىداند « 2 » و حكم شرع را تأكيد حكم عقل مىداند . طبق اين ديدگاه ، امر به معروف و نهى از منكر حتى اگر دستورى از شرع دربارهء آن نمىرسيد ، واجب بود . « 3 »