بررسى مذاهب و فرق (فارسى) — صفحة 66

عذاب گفته‌اند : شفاعت كردن از فاسقانى كه بىتوبه مرده‌اند به مانند اين است كه فردى بخواهد شفاعت كند از كسى كه فرزند شخصى را كشته و در كمين است كه فرزند ديگرش را بكشد ! چنان‌كه اين شفاعت زشت است . شفاعت از فاسقان ياد شده نيز زشت است . « 1 » و در اين زمينه به بعضى از آيات نيز استدلال كرده‌اند كه به‌يك نمونه اشاره مىشود : « ما لِلظَّالِمينَ مِنْ حَميمٍ وَ لا شَفيعٍ يُطاعُ » « 2 » براى ستمكاران ، خويشاوند ( ى كه از آنان حمايت كنند ) و شفيعى كه ( در شفاعتش ) پيروى شود ، نخواهد بود . و شكى نيست كه هر گنهكارى ستمكار است . « 3 » اما آنان غفلت كرده‌اند كه شفاعت داراى شرايطى است و شامل همهء مسلمانان نمىشود و از مهم‌ترين شرايطش اين است كه خداوند از دين شفاعت شده خشنود باشد . « 4 » به‌عبارت ديگر ، شفاعت مخصوص افرادى است كه با ايمان خداپسندانه وارد صحنهء قيامت شوند و از گناهانى كه سلب شايستگى شفاعت مىكند بر حذر باشند . و آيات مورد نظر معتزله مخصوص كافران است . با توجه به اين مطلب كه براى آگاهى از ديدگاه قرآن پيرامون موضوعى همانند شفاعت ، بايد به همهء آيات مربوط به آن توجه نمود و اين خطاست‌كه تنها آن دسته از آيات را برگزينيم كه عقيده و ديدگاه ما را توجيه‌كند و در قرآن آياتى براين دلالت دارند كه شفاعت شامل گنهكاران مىشود گرچه بىتوبه از دنيا رفته‌باشند . « كُلُّ نَفْسٍ بِما كَسَبَتْ رَهينَةٌ الَّا اصْحابَ الَيمينِ فى جَنَّاتٍ يَتَسائَلُونَ عَنِ الُمجْرِمينَ ما سَلَكَكُمْ فى سَقَرَ قالُوا لَمْ نَكُ مِنَ الْمُصَلّينَ وَ لَمْ نَكُ نُطْعِم‌ُالْمِسْكينَ وَ كُنَّانَخُوضُ مَع‌َالْخائضينَ وَ كُنَّا نُكَذِّبُ بِيَوْمِ الدّينِ حَتّى