تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نظام سياسى اجتماعى اسلام (فارسى) — صفحة 91

مساهمون:

ص٩١

« لا ظَهيرَ كَالْمُشاوَرَةِ » « 1 » پشتيبانى همانند مشاوره نيست . در تاريخ زندگى پيامبر ( ص ) موارد بسيارى وجود دارد كه آن حضرت با ياران خود دربارهء امور مشورت مىكرد . در حالى كه خود ايشان بيش از هر كس ديگر به مصلحت اسلام و مسلمانان ، آگاهى داشت . اين سيرهء پيامبر ( ص ) حجتى است بر پيروان اسلام كه از استبداد راى و خود محورى پرهيز كنند .

شرايط مشاوران

اسلام براى مشاوران ؛ يعنى اعضاى شورا و كسانى كه با آنان مشورت مىشود ، شرايطى تعيين كرده‌است : 1 - اسلام : در دو آيه‌اى كه به شورا فرمان داده شده ، اشخاص مورد مشورت مسلمانان هستند و در آيات بسيارى از اينكه مؤمنان ، كفّار و مشركين را « بطانه » و همراز خود گيرند ، نهى شده‌اند و در مواردى كه به خاطر ضرورت ناچار باشند در امورى از تخصص كفّار استفاده كنند ، تصميم نهايى با مسلمين خواهد بود . 2 - عقل : امام صادق ( ع ) از نبى اكرم ( ص ) چنين روايت مىكند : « مُشاوِرَةُ الْعاقِلُ النَّاصِح ، يُمْنٌ وَ رُشْدٌ وَ تَوْفيقٌ مِن‌َاللَّهِ عَزَّوَجَلَّ » « 2 » مشورت فرد انديشمند خير خواه بركت ، رشد و پيروزى از سوى خداست . 3 و 4 و 5 - حلم ، نصح و تقوا : امام صادق ( ع ) فرمود : « شاوِرْ فى امُورِكَ مِمّا يَقْتَضى الدّينُ مَنْ فيهِ خَمْسُ خِصالٍ : عَقْلٍ وَ حِلْمٍ وَ تَجْربَةٍ وَنُصْحٍ وَ تَقْوى » « 3 »

هامش
( 1 ) - الحياة ، محمد رضا حكيمى و ديگران ، ج 1 ، ص 165 .
( 2 ) - الحياة ، ج 1 ، ص 169 .
( 3 ) - بحارالانوار ، 75 ، ص 103 .